Αρχική  
20.04.14
Επιλογές
Αρχική
Επικοινωνία
Διάφορα
Ένωση Πηνειωτών Αττικής
Σύνδεσμος Επιστημόνων Νομού Ηλείας (ΣΕΠΗ)
Πηνεία
Δήμοι Ηλείας
Φορείς Εσωτερικού
Φορείς Εξωτερικού
Επαγγελματικός Οδηγός
Σύνδεσμοι (Links)
Αναζήτηση
Εκλογές 2010
Η άποψή σας
Συμφωνείτε με την προσφυγή της Ελλάδας στο "Διεθνές Νομισματικό Ταμείο"?
 
Who's Online
Εορτολόγιο
Κυριακή
20
Απριλίου
ΤΟ ΑΓΙΟΝ ΠΑΣΧΑ,
Θεοδώρου Τριχινά, Αθανασίου
Σύνδεση





Ξεχάσατε τον κωδικό σας;
Δεν έχετε λογαριασμό; Εγγραφή
Ο ΤΣΑΝΟΣ ΚΑΙ Η ΘΕΩΝΗ
Γράφει ο/η ΗΛΙΑΣ ΤΟΥΤΟΥΝΗΣ   
14.01.14

Ο ΤΣΑΝΟΣ ΚΑΙ Η ΘΕΩΝΗ

 

Μια φορά το παλιό καλό καιρό στου χωριό Μπέχρου (σημ. Ακροποταμιά Πηνείας), είχε έρθει ένας σώγαμπρος από το χωριό Κατσουλιά (σημ. Περδικονέρι) Γορτυνίας, εκειά όπου όλοι τον ξέρανε με τ’ όνομα Τσάνος.

Ο δόλιος ο Τσάνος καθώς μολογάγανε οι παλαιοί ήτανε ένας τρανός  κατσικοκλέφτης και όταν κάποτε πιάστηκε από το απόσπασμα και τονε μπήξανε σε δυο χρόνια φυλακή και ενανίμυση χρόνο εξουρία να την κάμει στο Μπέχρου.

Μόλις ο δόλιος τελείωσε την φυλακή του στις φυλακές του Ρίου, εκειδά που είναι το κάστρο παλαιά ήσαντε οι φυλακές, έπρεπε να κάμει και τον ενανίμυση χρόνο της εξουρίας του. Γύρισε ο μαύρος, μετά την φυλακή στο σπίτι του στη Κατσουλιά, εκεί ήταν μόνο η μάνα του, οι αδερφές του είχανε παντρευτεί. Η μια είχε πάει νύφη στη Δάφνη (σημ. Στρέζοβα Καλαβρύτων) και η άλληνε στη Ζελέχοβα (σημ. Αμυγδαλιές Ανδρίτσαινας).

 Ήτανε ο μαύρος στα χάλια του, μπίτι σαν πεθαμένος, αδύνατος, κιτρινιάρης σαν το σπαρματσέτο και με τα σκουτιά του ξασπρισμένα και σκισμένα λες και είχε διαβεί από εκατό λόγγους. Έκατσε το λοιπόν μια – δύο μέρες στη μάνα του, άλλαξε τα σκουτιά του, πήρε και ένα μικρό κουταβάκι που είχανε στο κονάκι τους και κίνησε να πάει στου Ντελήμπαλη (σημ. Εφύρα Πηνείας), να πάει να παρουσιαστεί στον νωματάρχη και να τον πάει στο χωριό Μπέχρου εκεί που έλεγε το χαρτί της εξουρίας.

Μετά από κάνα δυο-τρεις ημέρες έφτασε στου Ντελήμπαλη κουρασμένος, όχι όμως νηστικός γιατί του είχε βάλει η μάνα του στο τράστο λίγο ψωμί και ότι φτώχεια είχε η κακομοίρα. Μόλις έδειξε τα χαρτιά του στον νωματάρχη, ο αστυνόμος τον έβαλε κάτου να κάτσει σε μια καρέκλα και του τα έψαλε. Τήρα του λέει: Εδώ θα κάτσεις φρόνιμος για να εκτίσεις την ποινή της εξουρίας σου και ότι λείψει από το χωριό και από την γύρω περιοχή θα είσαι υπεύθυνος.

Ο μαύρος ο Τσάνος τ’ έχασε, δεν ήξερε τι να ειπεί, μόνο κούναγε το κεφάλι προς τα κάτου γνέθοντας να του ειπεί ότι συμφώνησε.

Ο νωματάρχης τότε φώναξε ένα κωροφύλακα και του είπε να πάρει τον Τσάνο και να τον πάει στου Μπέχρου να τον παραδώκει στον πρόεδρο. Ο κωροφύλακας καβάλησε ένα άλογο και μπροστά προχώραγε ο Τσάνος με τα πόδια και πήγανε στου Μπέχρου.

Σάματις φτάσανε είχε σουρπώσει για τα καλά. Ο κωροφύλακας τον πήγε στο σπίτι του πρόεδρου και του τον παράδωσε, ώστε να τηράξει και να του βρει καμμιά χαμοκέλα να κοιμάται και βρεί κανένανε που να θέλει καμμιά αγγαρεία να του δίνουμε κάνα ξεροκόματο κουμούτσι να μην πεθάνει της πείνας. Ανταμώθηκε και με τον δραγάτη, Πέτρο τον λέγανε, και ήρθε και εφτούνος μπροστά να γνωρίσει τον Τσάνο και να του ειπούν δυο κουβέντες και να του κάνει σύσταση. Ο πρόεδρος και ο Πέτρος ο δραγάτης, τα διάβασανε στον Τσάνο και αφού συμφώνησε, του δείξανε ένα παλιαχούρι στην άκρη στην κάτου ρούγα του χωριού κοντά στον μύλο και του είπανε να πέσει και να πλαγιάσει. Τόνε καληνυχτίσανε και τραβήξανε για τα κονάκια τους. Ο Τσάνος πήρε το κουτάβι του αγκαλιά, σκεπάστηκε με μια πολιοαπλάδα που του δώκανε και έγειρε να πλαγιάσει. Από το δρόμο και την ολόμερη πιλάλα ήταν ξεκαμωμένος.

Την άλλη ημέρα μπονώρα- μπονώρα που σηκώθηκε ο Τσάνος, στο χωριό γινότανε φασαρία και τρανός σαμαντάς.

Τι διάβολο είχε γίνει στο χωριό;

Ο μαύρος ο Τσάνος δεν είχε πάρει τίποτις χαμπάρι. Κάποιος είχε πάει ούλη την νύχτα και είχε κλέψει μια μαρτίνα γίδα, από το παλιαχούρι της Σωτήραινας. Και εκείνη έσκουζε λες και τις βάλανε το μαχαίρι στο λαιμό και έβριζε Θεούς και δαιμόνια σ’ ούλο του Μπέχρου, κατηγορώντας τους κλέφτες. Τον μαύρο Τσάνο τον έφαγαν τα φίδια, ακόμη δεν έφτασε στο χωριό και τώρα θα έπεφταν οι κατηγορίες απάνου του όπως του είχε ειπεί ο αστυνόμος δίχωστις να φταίει ο άμοιρος.

Έφτασε και ο πρόεδρος του χωριού, κρατώντας τα βρακοζώνια του, διότι μόλις άκουσε την φασαρία, πετάχτηκε από το κρεβάτι και μόλις βούρλιασε το παντελόνι του ερχότανε φουργιόζος. Μόλις έμαθε τι συμβαίνει, γύρισε προς το αχούρι και βλέπει τον Τσάνο να κάθεται και να κλαίει.

Ζυγώνει κοντά τον πιάνει από τον γιακά και με μια άγρια φωνή του λέει:

-Για σήκω απάνου ρε παλιο ζαγάρι, ρε κλεφτοκοτά και τήρα να φέρεις την γίδα της Σωτήραινας, πρού σου κόψω τα αποτέτοια σου και στα κάνω καγιανά μ’ αυγά.

Ο μαύρος ο Τσάνος έγινε ρόϊδο από την ντροπή και από την λιγούρα που τον περίμενε, αφού τηράγανε να του φορτώσουνε την κλεψιά και τους λέει:

- Δεν νογάω για τίποτις, ούτε γνωρίζω κανένα, ούτε ξέρω που είναι το αχούρι, αλλά και τι να την κάνω την γίδα,  αλλά και που στο διάβολο να την πάω.

Όμως οι Μπεχραίοι τα βάλανε με δαύτονε χωρίς να τον ακούνε και να τον υπολογίζουνε καθόλου. Τηράς μάτι μου, τσακώσανε την ευκαιρία με την πρώτη ζημιά να διώξουνε από τον τόπο τους, ένα ξένο βουνίσιο κλέφτη.

Τότενες πετάχτηκε μια μεγαλωμένη τσούπα, του Νικολάκη και τους λέει:

- Να μονοιάσουτε και να μην αδικούτε τον ξένο. Εγώ είδα ποιος έσουρε την γίδα και που την έχει πάει.

Τότε όλο το χωριό γύρισε την κοίταξε και την ρώτησε ποιος και πού. Το τσουπί τους είπε ποιος την είχε πάρει και τους είπε που τον είδε να την πηγαίνει ταβώντας. Τότε κάνα πεντάρι Μπεχραίοι σάξανε κείθενες που τους είπε η τσούπα και βρήκαν την γίδα σφαγμένη και τον κλέφτη να θάβει το τομάρι και τα πατσαλικά να τα έχει ρίξει σε μια αξάριγη γράνα κοντά στο ρέμα. Τότε τον τσακώσανε στον τόπο και τον έφεραν στο χωριό μαζί με το σφαχτό στον ώμο του.

Μόλις συχάσανε τα πράματα, ο δόλιος ο Τσάνος πήγε και βρήκε την τσούπα και ζήτησε να την φχαριστήσει για το ότι έκανε για δαύτονε. Η τσούπα από εκείνη την ημέρα και πέρα του πήγαινε φαΐ, τονε περιποιγιότανε, του έπλενε και του μπάλωνε τα σκουτιά του.

Μετά από τρείς μήνους, ο Τσάνος και η Θεώνη παντρευτήκανε. Έγινε ένας γάμος τρικούβερτος με νταβούλια, με σφαχτά και με πολύ κόσμο. Ο Τσάνος από εκείνη τη μέρα πήγε σώγαμπρος και έμενε στον πεθερό του, μιας κι εκείνος την Θεώνη την είχε μοναχοπαίδι. Τήραγε την δουλειά του, με τον κόσμο τα είχε καλά και ήτανε αγαπητός προς ούλο τον κόσμο. Ούλοι είχανε να πούνε ένα καλό λόγο για δαύτονε.

Μια ημέρα όμως έγινε μια διαβολιά στο χωριό. Πήγανε ένα βράδυ και πήρανε μια προβατίνα από μια φτωχειά χήρα και ούλοι τα φόρτωσαν πάλι στον Τσάνο. Ευτούνος ορκιζόταν ότι δεν έχει κάνει τίποτα, όμως οι Μπεχραίοι το βιολί τους τα έβαναν ξανά με τον Τσάνο. Δεν πέρασαν κάνα δυο μέρες και το θέμα ξεδιάλυνε. Βρήκανε την προβατίνα πινημένη σε μια στέρνα που ποτίζανε τα περιβόλια τους οι Μπεχραίοι.

Ο Τσάνος ήτανε καταστεναχωρημένος από τις κατηγορίες των Μπεχραίων και δεν άντεξε. Την άλλη ημέρα σηκώθηκε αχάραγο πήρε ένα τράστο με λίγο ψωμί και έφυγε για την Κατσουλιά. Πήρε τον δρόμο -δρόμο και μετά από δυό μερόνυχτα έφτασε στο χωριό του. Εκεί σαν έφτασε έμαθε ότι είχε πεθάνει και η μάνα του και αποφάσισε να μείνει στο πατρικό του κονάκι για πάντα.

Η μαύρη Θεώνη, πήγε και ξαναπήγε στην Κατσουλιά, παρακαλώντας τον Τσάνο να γυρίσει στο Μπέχρου. Έβαλε λυτούς και δεμένους να τον κάνουνε καλά να γυρίσει πίσω, όμως αυτός ήταν αγύριστο κεφάλι. Η Θεώνη έκλαψε πάρα πολύ και κίνησε να γυρίσει στου Μπέχρου. Την ημέρα που έφτασε στο χωριό έβρεχε πολύ και το ποτάμι το Λαγαναίϊκο είχε κατεβάσει. Πήγε να το περάσει καθώς λέγανε στην περαταριά. Όμως τα νερά ήσαντε πολλά και την έσουρε το ποτάμι και την πίνηξε. Την βρήκανε μετά από τέσσερις μέρες φρακαρισμένη σε μια καλαμιώνα κοντά στο Ντελημπαλέϊκο, γιομάτη λάσπες, σκισμένα τα σκουτιά της, μελανιασμένη και τουμπανιασμένη από το νερό.

Την πήρανε την πλύνανε και την θάψανε στην εκκλησιά κοντά στην μάνα της. Και εκείνη η δόλια η Ασήμω μπροστά από δέκα χρόνια την είχε βαρέσει κακιά αστροπή, κάτου από μια αγραπιδιά εκεί που σταλίζανε τα πράματα, παραμονή της Παναγίας τον Δεκαπεντάυγουστο, κάνε το δύο, κάνε το τρία (1902 ή 1903).

Έτσι τέλειωσε ευτούνο το στορικό με την Θεωνίτσα του μπάρμπα- Νικολάκη και τον Τσάνο από την Κατσουλιά.

 

Σημείωση:

Το κείμενο έχει όπως καταγράφηκε.

 

Συλλογή καταγραφή Ηλίας Τουτούνης.

Απόσπασμα από το υπό έκδοση βιβλίο του: «ΘΡΥΛΟΙ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ ΤΗΣ ΗΛΕΙΑΣ».

 
Η ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΗΝΕΙΑ
Γράφει ο/η ΗΛΙΑΣ ΤΟΥΤΟΥΝΗΣ   
14.01.14

Η ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ ΤΟΥ 1821 ΣΤΗΝ ΠΗΝΕΙΑ ΤΗΣ ΗΛΕΙΑΣ

 

Η έναρξη της επανάστασης στην Πηνεία και τα σοβαρότατα επεισόδια που διαδραματίστηκαν εκείνη την ταραγμένη εποχή, δεν είναι μεμονωμένα γεγονότα, αλλά συνδέονται άμεσα με την έναρξη της μεγάλης Ελληνικής Επανάστασης, που σήμανε και το τέλος της πολύχρονης σκλαβιάς. Οι Ηλείοι συγκαταλέγονται από τους πρώτους σ’ ολόκληρο τον Μοριά, που επαναστάτησαν κατά των Τούρκων και τους εκδίωξαν μια για πάντα.

Αν και μας φαίνεται παράξενο, όμως πρέπει να γνωρίσουμε και να αποδώσουμε τις αρμόζουσες τιμές, σ’ αυτούς που πρωτοστάτησαν και έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στην εξέλιξη του αγώνα για την απελευθέρωση του τόπου μας. Σήμερα θ’ αναφερθώ στα σημαντικότατα γεγονότα, που διαδραματίσθηκαν εδώ στην Πηνεία εκείνες τις πρώτες ημέρες, μέχρι και την μεγάλη και καθοριστική όχι μόνον για τον τόπο νίκη των Ελλήνων στο Πούσι της Φολόης, αλλά και για την θετική εξέλιξη του αγώνα για την απελευθέρωση του Γένους.

 

Κατά τα μέσα Φλεβάρη του 1821, μερικά μεμονωμένα αλλά σοβαρά επεισόδια, ανησύχησαν σημαντικά τους Λαλαίους Τουρκαλβανούς. Μια ομάδα από ενόπλους, υπό τον Νικολάκη Μπαλάσκα, στη θέση Σαραντάπορο, στην Καρυά του δήμου Ωλένης, έστησε ενέδρα στους Τούρκους, σεϊμένιδες και τασιλταραίους του φοροεισπράκτορα Σεϊφουλάχ και του μεντζίλη του Καρακασίμ Αγά, όπου και σκότωσαν μερικούς από αυτούς.

Στην Σπαρτουλιά (οικισμός Αντρωνίου), κάτω από το σημερινό μνημείο του Γιώργη Γιαννιά, τον Μάρτη του 1821, ο Στασινός και ο Τσούμπας, σκότωσαν τον Διβριώτη Αθανάσιο Μπέργιο, φοροεισπράκτορα του Σεϊντάγα, και τέλος στη περιοχή της Φολόης, ακολούθησε ο φόνος του Ντελή και Μαξούτη, ανθρώπων που ανήκαν στην υπηρεσία των Λαλαίων Τούρκων.

Στην Πηνεία, η σπίθα της έκρηξης της μεγάλης Επανάστασης πυρπόλησε τις ψυχές των Πηνειωτών και τους έδωσε το έναυσμα να πρωτοστατήσουν στη επαναστατική ροή των γεγονότων. Αν και η ιστορία τους απαξίωσε, εμείς σήμερα οφείλουμε και έχουμε το χρέος να τους τιμήσουμε, κάνοντας μια μικρή αναφορά για τα όσα προσφέρανε στην πατρίδα.

Από τις πρώτες ημέρες της έναρξης της επανάστασης, όλη η Πηνεία βρισκόταν στο πόδι. Ένα σοβαρότατο επεισόδιο, στον οικισμό Κλεισούρα (σήμερα εγκαταλειμμένος οικισμός), ήταν το εναρκτήριο λάκτισμα της απόφασης των ντόπιων, να πάρουν τ’ άρματα και να δημιουργήσουν επαναστατικά στρατόπεδα. Στις 18 Φλεβάρη του 1821, ο σπαχής του χωριού Καράτουλα, μαζί με τον μεντζίλη και τον μουκατελεντζή και με μια ομάδα Λαλαίων Τουρκαλβανών, κατέφθασαν στον οικισμό για να συλλέξουν τους προκαθορισμένους φόρους.

Όταν έφθασαν στα πρώτα σπίτια, ο σπαχής, που είχε παλιά διδόμενα με τον Μήτσο τον Γαλανάκο, άφησε την συνοδεία του και κατευθύνθηκε στο σπίτι του. Εκεί βρήκε την γυναίκα του, την Χαρλάμω να φουρνίζει ψωμί. Την ρώτησε για τον Μήτσο και εκείνη του απάντησε:

«Να πάς στον Διάβολο και να μας αφήσεις ήσυχους».

Αυτός τραβάει το γιαταγάνι του, και την απειλεί, ότι θα της κόψει το κεφάλι. Χωρίς δισταγμό και χωρίς να χάσει χρόνο η Χαρλάμω, άρπαξε ένα αναμμένο δαυλί, από τον φούρνο και τον απείλησε λέγοντας;

- Πάνε ευτούνα που ’ξερες τσογλάνι, μάζευτα και μην ξανασώσεις να διαβείς κατ’ εδώ.

Ο φοροεισπράκτορας έκανε δυο- τρία βήματα προς τα πίσω, έβγαλε την πιστόλα του και την σημάδεψε στο κεφάλι. Όμως δεν πρόλαβε να τραβήξει την σκανδάλη, γιατί όση ώρα συνομιλούσαν, το παιδί της ο Γιώργας, μόλις δεκάξι ετών, τον πλησίασε κρυφά από πίσω και έμπηξε το μαχαίρι του, στη νεφραμιά και τον άφησε νεκρό.

Οι συνοδοί της φρουράς του φοροεισπράκτορα, μόλις πληροφορήθηκαν τα άσχημα νέα για τον άνθρωπό τους, κατέφθασαν στο σπίτι του Μήτσου Γαλανάκου και το πολιορκούσαν καλώντας τους Γαλανακαίους να παραδοθούν. Η ώρα περνούσε και οι Γαλανακαίοι δεν ξεμυτούσαν από το σπίτι. Σε κάποια στιγμή, ακουστήκαν πολλές τουφεκιές γύρω από το σπίτι.

Είχαν καταφθάσει καμιά δεκαριά φίλοι του Μήτσου, από του Μουζίκα με τον Αγγελάκη Μανέτα και υπό την αρχηγία των Κουλουγλαίων, του Χρήστου Τζούμα και του Θοδωρή Μηλιώνη ή Σάρακα και περικύκλωσαν τους Τούρκους. Σημειωτέον ότι αυτοί παρακολουθούσαν από μακριά τις κινήσεις του σπαχή.

Μόλις πλησίασαν στο σπίτι, σκότωσαν δύο από αυτούς και τραυμάτισαν τον φοροεισπράκτορα. Ο Σάρακας, είχε και αυτός παλιά διδόμενα με τον φοροεισπράκτορα, διότι γνώριζε ότι αυτός ήταν ο υπαίτιος του ξεκληρίσματος της οικογένειας του, το 1818 στο Κούλουγλι. Οι εναπομείναντες Τούρκοι που ξέφυγαν, έφθασαν έντρομοι στο Καράτουλα. Εκεί αποφασίστηκε να καλέσουν τους Λαλαίους, να συνδράμουν και να ξεπουντουλώσουν τα χωριά, Κούλουγλι, Κλεισούρα, Μουζίκα και Λουκάβιτσες. Όμως τα γεγονότα της έναρξης της επανάστασης τους καθήλωσαν στο Λάλα.

Η μεγαλύτερη πρόκληση και προσβολή, για εκείνη την εποχή, ήταν η επιδρομή τεσσάρων Πηνειωτών στην θέση Γενή-Τζαμί[1] στις 19 Μάρτη 1821, όπου πυρπόλησαν το τούρκικο τέμενος, κάτι το πρωτοφανές για τα χρονικά εκείνη την εποχή. Αυτοί ήσαν οι Λουκαβιτσαίοι, ο Γιωργάκης Γιάνναρος και ο Χρόνης Κανελλόπουλος, ο Νικολάκης Ρούβαλης από του Μπεζαΐτι και ο Πίπης Μπαλάνης από του Μπαλί.

 Μετά από αυτό το συμβάν, οι Τούρκοι σε μια συγκέντρωση που πραγματοποίησαν, έξω από το πυρπολημένο Τζαμί, δεσμευθήκανε ότι σε λίγες ημέρες θα βρούνε τους υπαίτιους και φέρουνε τα κεφάλια τους, κρεμασμένα στα κολιτσάκια των αλόγων τους.

Εκείνη την εποχή στην Πηνεία ζούσε ένας Αρβανίτης ο Σεραμπέκας, ο οποίος μπαινόβγαινε στα σαράγια αλλά και στα σπίτια των εξεγερμένων. Μετά το κάψιμο του Τζαμιού, ο Σερεμπέκας στρατεύθηκε με τον Ραΐτ Αγά για να βρούνε τους εμπρηστές. Όμως μετά από λίγες ημέρες, ο Σερεμπέκας άγνωστο πως, βρέθηκε δίπλα στη Τζαμόβρυση απαγχονισμένος σ’ ένα πλάτανο. Ήταν η επίσημη πληρωμή του από τους εξεγερμένους Πηνειώτες.

Άλλο ένα σοβαρότατο επεισόδιο ξετυλίχθηκε στα χωριά Λαγανά και Αναζήρι. Λαγαναίοι με αρχηγούς τον Κώστα Μπεκρή, τον Δημήτριο Λαγανιώτη και Δημήτριο Κουντούρη, και τους Κολοβουραίους, έκλεψαν κάπου τριάντα δύο άλογα, αραβικής φυλής του Ταχήρ αγά[2], ο οποίος ήταν αγάς στο χωριό Σιμόπουλο. Μόλις οι ντελήδες του, αντιλήφθηκαν την ζωοκλοπή, τον ειδοποίησαν λέγοντας ότι γνωρίζουν, ποιοι είναι οι αλογοσούρτες. Τότε ο αγάς ειδοποίησε τους Κολοβουραίους, να επιστρέψουν πίσω τ’ άλογα και να λήξει το θέμα. Οι Κολοβουραίοι, παρά τις συνεχείς εκκλήσεις και απειλές του Ταχήρ, δεν δέχθηκαν να τα επιστρέψουν και τ’ ανέβασαν στο Αναζήρι, προωθώντας αυτά προς την Ράχη, Καραγκιούζι και μετά στην Κάπελη.

Ο Αγάς τότε χωρίς χρονοτριβές, μάζεψε ένα μπουλούκι για να κυνηγήσει τους Κολοβουραίους. Αυτοί κατασκοπεύοντας τις κινήσεις του Ταχήρ Αγά, μόλις τον είδαν ν’ ανεβαίνει με τ’ ασκέρι του, από την Πέλπη[3] προς το Αναζήρι[4], του έστησαν ενέδρα. Στις αψιμαχίες που ακολούθησαν, οι Πηνειώτες σκότωσαν έξι Τουρκαλβανούς. Εν τω μεταξύ ο Ταχήρ, αντιλαμβανόμενος την αδυναμία, υποχώρησε άτακτα προς το Σιμόπουλο.

Εκεί όμως στο Σιμόπουλο, τον περίμενε μια μεγάλη έκπληξη. Μερικοί Σκληβαίοι, Κουλουγλιώτες και ένας Σιμοπουλαίος ο Χρηστάκης Γιαννόπουλος, είχαν λαφυραγωγήσει και πυρπολήσει όλες τις αποθήκες, με τα τρόφιμα, τα σιτηρά και τους σανούς.

Το πλιάτσικο που πήραν από του Ταχήρ, το προώθησαν με υποζύγια προς την Χαλαμπρέζα, μαζί με τον Αγγελάκη Μαυροειδή.

Αμέσως ο Ταχήρ, κατάλαβε τι επρόκειτο ν’ ακολουθήσει κι έστειλε τον αγγελιοφόρο του στο Λάλα, ζητώντας την άμεση βοήθεια των Λαλαίων. Οι Μουζακιώτες, πάντα σε συνεννόηση με τους Κολοβουραίους, συνέλαβαν τον αγγελιοφόρο, μόλις περνούσε στη θέση Τσελεμπή Χάνι και εφόσον του πήραν τ’ άλογο, του ψαλίδισαν την γλώσσα για να μην μαρτυρήσει και τον άφησαν ελεύθερο, να επιστρέψει στο Σιμόπουλο. Ο Ταχήρ Αγάς, αμέσως μετέβη στο Μπεζαΐτι, που ήταν το μεγαλύτερο χωριό της Πηνείας και κάλεσε όλους τους αγάδες της Πηνείας σε συμβούλιο, στο κονάκι του Μπεζαΐτ αγά, που ήταν ο αρχηγός των αγάδων της Πηνείας, συγγενής του Αληάγα και Σεϊντάγα, και αδελφός του Μπαστήρ Αγά, ώστε να συσκεφθούν και να συναποφασίσουν, πως θα αντιμετωπίσουν τις κινήσεις των εξεγερμένων Πηνειωτών.

Εδώ θα κάνουμε μια μικρή παρένθεση και ν’ αναφέρουμε ότι κατά την πρώτη τουρκοκρατία, έδρα της Πηνείας ήταν ο οικισμός Μουσουλί[5],

Λοιπόν μετά την σύσκεψη ο Ταχήρ αγάς, με τον Ριτζάκ και τον ντελή του τον Χαλούλ, από του Μπέχρου, επέστρεφαν στα χωριά τους. Στο Λαγανέϊκο ποτάμι και στη θέση περασιά, τους είχαν στήσει καρτέρι, ο Παναγιώτης Γραμματικόπουλος από του Κούλουγλι και ο Θοδωρής Στραβόλαιμος από του Λαγανά, με πέντε- έξη συγχωριανούς τους. Καθώς έφθασαν στο ποτάμι και μπήκαν τ’ άλογα στο νερό, σημάδεψαν τους Τούρκους και τους πυροβόλησαν.

Αυτοί μη δυνάμενοι ν’ αντισταθούν, διότι το ποτάμι έφερνε πολύ νερό την εποχή εκείνη, δεν μπόρεσαν ν’ αντιδράσουν και έπεσαν από τ’ άλογα τους και καθώς ήταν τραυματισμένοι, πνίγηκαν στα παγωμένα νερά του ποταμιού.

Ο λόγος της ενέδρας ήταν διότι, ο Χαλούλ είχε προσβάλει την αδελφή του Παναγιώτη Γραμματικόπουλου ή Ζάρα η οποία ήταν γυναίκα του Θοδωρή Στραβόλαιμου.

Στις 27 Μάρτη ο Αβδούλ Αγάς του Κακοταρίου, μεταβαίνει στο Λάλα και ανακοινώνει την έναρξη της επανάστασης. Άμα η είδηση της κήρυξης της επανάστασης διαδόθηκε στην Πηνεία, οι Πηνειώτες με απερίγραπτη χαρά και συγκίνηση δέχθηκαν αυτήν, διότι σήμαινε ότι πλέον ήλθε η ημέρα της αποτίναξης του ζυγού.

Οι Πηνειώτες πρωτόγεροι και καπεταναίοι, βλέποντας τα δύσκολα και φοβούμενοι αντίποινα, για τον θάνατο του Ταχήρ, που ήταν ένας από τους πιο επιφανέστερους αγάδες της περιοχής, χωρίς δισταγμό και δίχως να χάσουν χρόνο, καλούν όλο τον μάχιμο πληθυσμό, τον στρατολογούν και δημιουργούν τα πρώτα επαναστατικά στρατόπεδα.

 

Αν και στην αρχή ήσαν όλοι ανεκπαίδευτοι, ανοργάνωτοι και μη έχοντας γνώση περί στρατιωτικών κανονισμών, σε ελάχιστο χρόνο κατάφεραν να συγκροτήσουν ας πούμε, μια ικανή, όμως απείθαρχη δύναμη άμυνας, αλλά και μιας μικρής εγγύησης για τον τόπο.

Τα πρώτα στρατόπεδα συγκροτήθηκαν στον λόφο Σκουρντέμπεη και στο χωριό Καλαθά υπό την αρχηγία του Κώστα Κρασάκια, και του αδελφού του Γιωργάκη και του Ανδρέα Σπανού από το χωριό Μπαλί.

Άλλο ένα στρατόπεδο συγκροτείται από Λουκαβιτσιώτες, Μπεζαϊταίους, Ντελημπαλαίους, Μουζακιώτες και Κουλουγλιώτες και στην συνέχεια εγκαθίσταται στον λόφο του παλιού κάστρου του Γουλά, υπό την αρχηγία του Πάνου Γραμματικόπουλου, του Κωστάκη Τσούλια, του Κώστα Χρονόπουλου και του Νικολού από το Ντελήμπαλη.

Πάνω από το σημερινό χωριό Ροδιά, στην θέση Αναζήρι συγκροτείται μια ομάδα, αποτελούμενη, από τριάντα περίπου παλικάρια, υπό την αρχηγία του Δημητράκη Λαγανιώτη, του Νικολάκη Κολοβούρη και του Γιωργάκη Μπεκρή και προετοιμάζεται πυρετωδώς. Αυτή την ομάδα οι Τούρκοι την αποκαλούσαν, Γκιαούρ Ταρκάς.

Στο Τατάραλη σημερινή Ανθώνα, σχηματίζεται ακόμη μια σημαντική ομάδα, αποτελούμενη από Ταταραλαίους και Μπουρνταναίους και υπό τις οδηγίες των Παπαστάθη Ταταραλιώτη, του Νίκου Παναγούλη και του Κώστα Φωτόπουλου από το Μπουρντάνου και, αναλαμβάνουν την ευθύνη για την ασφάλεια των συγχωριανών τους.

Στο χωριό Σινούζι, μόλις οι Τούρκοι εγκατέλειψαν το χωριό, οι Σινουζαίοι έφτιαξαν μια μικρή ομάδα μέσα στο χωριό, υπό την αρχηγία του Πάνου Αντρονιότη.  Στην είσοδο του χωριού Σκλήβα, άνδρες υπό τον Κανέλλο Κουτζομητσόπουλο, σκότωσαν τον Τούρκο φοροεισπράκτορα, του Γιακούμ Αγά και με την βοήθεια των Σιμοπουλαίων, Μαζαρακιωτών και Χαλαμπρεζαίων δημιούργησαν το δεύτερο, όσον αφορά σε δύναμη, στρατόπεδο της Πηνείας.

Έτερο δε στρατόπεδο σχηματίστηκε στο χωριό Αγραπιδοχώρι υπό την αρχηγία των Κώστα Κυριακόπουλου από την Απιδούλα και του Αποστόλη Μπούζη και απαρτίζεται από Αγραπιδοχωρίτες, Λατταίους και Βελανιδιώτες, για να ελέγχουν το Διπόταμο[6] και το Αγραπιδοχωρίτικο γεφύρι. Και το τελευταίο και μικρότερο σχηματίσθηκε ως προφυλακή στο χωριό Κακαρούκα για να ελέγχει το πέρασμα από το Κάλφα.

Σ’ όλα τα επιφανή υψώματα, είχαν τοποθετήσει βάρδιες. Αυτές είχαν την αποστολή, όταν εντοπίσουν Τούρκους να ειδοποιούν με φωτιές.

Και σύμφωνα με τον κώδικα που χρησιμοποιούσαν, όταν έβγαιναν οι Λαλαίοι, όλη η Ηλεία και εδώ η Πηνεία, γνώριζαν από την πρώτη ώρα, προς τα πού κινούνται οι εχθροί και λάμβαναν τα απαραίτητα μέτρα.

Αρχηγός των επαναστατημένων όπλων της Πηνείας, παρά τις σκληρές διενέξεις και έντονες αντιδράσεις του Γεωργίου Σισίνη, ορίσθηκε από τους Πηνειώτες, ο καπετάν Γιωργάκης Κρασάκιας[7], από την Ντάμιζα.

Ο Σισίνης, ήθελε να χρησθεί αρχηγός των επαναστατημένων όπλων της Ηλείας, χωρίς να γνωρίζει όχι μόνο την πολεμική τέχνη, αλλά δεν ήξερε ούτε να κρατάει όπλο. Διότι όπως γνωρίζουμε ήταν πρόκριτος της επαρχίας της Γαστούνης. Η δε επαρχία ή καζάς της Γαστούνης απαρτίζονταν απ’ όλη την βόρεια πεδινή και ορεινή Ηλεία.

Η στρατηγική του Καπετάν Κρασάκη ήταν ν’ αποκλεισθεί ολόκληρη η Πηνεία, και τοιουτοτρόπως ν’ ασφαλισθεί περιμετρικά, από όλες τις εισόδους της.

Κατά τις πρώτες ημέρες της έναρξης της επανάστασης οι Τούρκοι της Πηνείας βλέποντας να δημιουργούνται και να δραστηριοποιούνται επαναστατικά στρατόπεδα, άρχισαν να εξαπολύουν απειλές προς τους επαναστατημένους, λέγοντας ότι όλα αυτά είναι πρόσκαιρα και σε λίγο καιρό, θα πληρώσουν με αίμα, όσοι εμπλακούν, ή όσοι βοηθήσουν τους εξεγερμένους. Όλες οι απειλές ήταν λεκτικές, χωρίς όμως να έλθουν σε έντονη αντιπαράθεση μαζί τους.

Οι επαναστατημένοι δεν πτοήθηκαν από τις απειλές και συνέχισαν να παρενοχλούν εντατικά τους Τούρκους.

Αυτοί, βλέποντας ότι οι απειλές δεν συνέτισαν τους Πηνειώτες, μάζεψαν όλη την κινητή τους περιουσία και εφόσον σχημάτισαν μια μεγάλη πομπή από ανθρώπους και ζώα, αποχώρησαν από την περιοχή της Πηνείας και μεταφέρθηκαν για ασφάλεια στο Λάλα.

Οι Λαλαίοι εκείνη την εποχή, θεωρούνταν οι Ειδικές Δυνάμεις του Μοριά. Και όπου, ανά τον Μοριά, η τουρκική εξουσία είχε προβλήματα, καλούσαν τους Λαλαίους, να επέμβουν και να δώσουν τις απαιτούμενες λύσεις.

Μετά από όλα αυτά τα γεγονότα, οι Λαλαίοι Τουρκαλβανοί, ποτέ τους δεν πίστεψαν, πως επίκειται μια μεγάλη και συγχρονισμένη επανάσταση στον τόπο τους και αποφασίζουν να πραγματοποιήσουν στρατιωτικές, ληστρικές εξορμήσεις, και να διαλύσουν όλα τα μεμονωμένα τοπικά επαναστατικά κινήματα.

Εφορμούν από το Λάλα, θέλοντας να συλλέξουν πλιάτσικο, να τρομοκρατήσουν τους επαναστατημένους Χριστιανούς και να προκαλέσουν τους κλεφτοκαπεταναίους ώστε να έρθουν αντιμέτωποι και να τους εξολοθρεύσουν. Χρησιμοποιούν πάντοτε την τακτική, του διαίρει και βασίλευε, χτυπούνε μεμονωμένα τους κλεφτοκαπεταναίους και με την συνεργασία διαφόρων προδοτών προσπαθούν να καταπνίξουν τα μικρά επαναστατικά κινήματα, που ξεφύτρωναν σαν μανιτάρια στην περιοχή τους.

Χωρίς να χάσουν καιρό, συνέτρεξαν στον κάμπο για να βοηθήσουν τους δικούς τους. Τους πρώτους που βοήθησαν, ήσαν οι πολιορκημένοι Οθωμανοί, από τον Σισίνη στο κάστρο Χλεμούτσι. Κάπου 1.500 σκληροτράχηλοι ετοιμοπόλεμοι και πάνοπλοι Λαλαίοι όταν περικύκλωσαν τους άνδρες του Σισίνη, έριξαν μερικές προειδοποιητικές μπαταριές εναντίον τους. Οι ανοργάνωτοι Έλληνες υπό τον Σισίνη μόλις άκουσαν τις μπαταριές, σκορπίσανε αμέσως.

Μετά από αυτό οι Λαλαίοι, τράβηξαν να χτυπήσουν τον Πύργο, που εκείνο τον καιρό είχε επτά χιλιάδες Έλληνες κατοίκους. Αρχηγός των επαναστατημένων Ελλήνων στον Πύργο ήταν ο Χαράλαμπος Βιλαέτης, που ξεχώριζε για την ανδρεία του. Παρά την αντίσταση των Ελλήνων οι Τούρκοι, έκαμψαν τους αμυνόμενους και κατάφεραν να μπουν στον Πύργο, όπου τον λαφυραγώγησαν και στην συνέχεια τον πυρπόλησαν.

Στις 10 Μαΐου 1821 οι Λαλαίοι μπλοκάρουν τον Βιλαέτη, αρχηγό των όπλων της Ηλείας, με δεκαπέντε όλους κι όλους άνδρες του, στο χωριό Λαντζόϊ. Η άνιση μάχη κράτησε περίπου πέντε ώρες, οι λιγοστοί Έλληνες έρχονται αντιμέτωποι με χίλιους Λαλαίους, μα δεν λιγοψυχούν.

Ο Βιλαέτης καταλαβαίνει ότι το μοιραίο, δεν θ’ αργήσει να επέλθει. Σε μια αψιμαχία, σκοτώνει έναν μπέη, μα ταυτόχρονα χτυπιέται πισώπλατα και ξεψυχάει. Οι Τουρκαλβανοί Λαλαίοι με αλαλαγμούς, του κόβουν το κεφάλι, το παλουκώνουν σ’ ένα γύφτικο σιδεροπάλουκο και το κουβαλάνε ως τρόπαιο νίκης, με χαρές και τυμπανοκρουσίες στου Λάλα.

Με την χαρά της νίκης και με ηθικό ακμαιότατο, κινήθηκαν προς συνάντηση του Γεωργίου Γιαννιά, που ήταν ο υπ’ αριθμό ένα επικίνδυνος εχθρός τους, σ’ όλη την Βόρεια Ηλεία.

 Όμως, ο σκοπός της εκστρατείας των ήταν τριπλός.

1ον Να τρομοκρατήσουν τους Χριστιανούς κατοίκους της περιοχής, των πρώην δήμων Πηνείας και Λασιώνος.

2ον Βλέποντας ότι τα πράγματα δεν πηγαίνουν και τόσο καλά, αποφάσισαν να βγουν για ζαϊρέ, δηλαδή λαφυραγωγία, να μαζέψουν τρόφιμα και είδη πρώτης ανάγκης.

Και 3ον Θα επιχειρούσαν να ξεκαθαρίσουν το επικίνδυνο κεφάλαιο που λεγόταν Γιώργης Γιαννιάς, ή Ντελήγιωργας.

  Την άλλη ημέρα τα μεσάνυκτα, ξεκίνησαν αμέσως από του Λάλα. Και υπό την αρχηγία του Ραΐτ αγά, Κόκκα Αγά και με τους Χασάν Φιδά, Ισμαήλ αγά, Ντερβίς Αράπη, Αβδούλ αγά και του περιβόητου λήσταρχου Χάντζου, πέρασαν από το Γούμερο και προχώρησαν προς το χωριό Μουζάκι. Εκεί χωρίστηκαν σε τέσσερις κολώνες (δηλαδή τάγματα).

Η πρώτη κολώνα, προχώρησε προς το χωριό Καρυά, Καρακασίμι, Καραγκιούζι με τελικό τόπο συνάντησης, τα Χάνια του Πανόπουλου. Το δεύτερο πέρασε στο χωριό Μπέχρου, Γερουπέτρου, Αναζήρι, Λουκά, Σινούζι και αυτό θα κατάληγε στα Χάνια του Πανόπουλου. Το τρίτο με αρχηγό τον Ραΐτ Αγά, προχώρησε προς το χωριό Κουτσοχέρα, και Κούλουγλι.

Ένα σοβαρότατο επεισόδιο, εκτυλίχθηκε στο χωριό Κούλουγλι, όπου ομάδα από Κουλουγλαίους προσπάθησε να προστατεύσει το χωριό. Οι Λαλαίοι υπό την αρχηγία του Ραΐτ Αγά ή Κουτσουράϊτ,[8] όμως ήσαν υπεράριθμοι και κατατρόπωσαν τους Κουλουγλαίους.

Εκεί σκοτώθηκαν οι Κουλουγλαίοι, ο Βέλιος, ο Βγενής Γκιτζάκης, ο Αντρίκος Σούφης, ο Ντίνος Σώκος, ο Νιόνιος Μπάλιος, ο Παρασκευάς Μπαχάκος και ο Γληγόρης Μουρβέλης. Μετά από αυτή την επιτυχία τους προχώρησαν στου Δελή- Μπαλή και Πυρί.

Εκεί στο σπίτι του Γιαννάκη Γεωργακόπουλου, βρήκαν ένα μπάρμπα του παραπληγικό, που ήταν αδύνατον να μετακινηθεί, τον τράβηξαν έξω από το σπίτι, του έκοψαν τ’ αυτιά, τα πήραν και στην συνέχεια, ενώ σφάδαζε από τους πόνους, τον έδεσαν στο πορτόξυλο και πυρπόλησαν το σπίτι. Μετά από αυτό το αποτρόπαιο έγκλημα, προχώρησαν προς του Χατζή, Σιμόπουλο, Μπουρντανόσκαλα, Μαραγκέϊκα Χάνια και κατέληξαν στα Χάνια Πανόπουλου. Και το τέταρτο πέρασε στο Λαγανά, Σιμόπουλο, Λάττα, Αγραπιδοχώρι Μαζαράκι, Χαλαμπρέζα, Μπουκοβίνα και θα κατέληγε και αυτό στα Χάνια Πανόπουλου.

Στην Πηνεία μετά από αυτή την απρόσμενη εξέλιξη, έχει σημάνει γενικός συναγερμός. Οι επαναστατικές δυνάμεις μπροστά στην θέα του όγκου της στρατιάς των Λαλαίων διαλύονται και σκορπάνε, προς τα χωριά τους.

 Ο κόσμος μαζεύει, ότι μπορεί να κουβαλήσει και κρύβονται στα δάση, τις σπηλιές και στους γύρω δασωμένους λόφους. Φθάνοντας διαδοχικά στα χωριά αυτά, οι Λαλαίοι τα βρίσκουν τελείως ερημωμένα από ανθρώπους.

Ο τόπος ανυπεράσπιστος, γίνεται έρμαιο και παρανάλωμα πυρός, μπροστά στην μανία των σκληροτράχηλων Λαλαίων. Απ’ όπου πέρασαν οι Λαλαίοι χαρακτηρίσθηκε ως Βιβλική καταστροφή στον τόπο. Το πλιάτσικο που επακολούθησε δεν περιγράφεται, ότι ήταν χρήσιμο το φόρτωσαν στα υποζύγια και το μετέφεραν στο Λάλα.

 Όλα τα ζώα, γιδοπρόβατα, πουλερικά, υποζύγια και βόδια οδηγούνται μ’ ένα μεγάλο μπουλούκι στο Λάλα. Ότι απόμεινε το καταστρέφανε και στη συνέχεια το πυρπολούσαν με μίσος και μανία. Σ’ όλα τα χωριά δεν συναντούσες τίποτα, παντού ερημιά και αποκαΐδια. Αναφέρεται ότι η Πηνεία έζησε μια από τις μεγαλύτερες καταστροφές, που έχουν καταγραφεί στην νεότερη ιστορία της.

Μπροστά στην μεγάλη ατυχία της η Πηνεία, είχε μια μεγάλη τύχη. Εκείνη την χρονιά έβρεχε ασταμάτητα μέχρι και τις αρχές Μάη. Ο τόπος ήταν ακόμη υγρός και η φύση καταπράσινη και έτσι οι Λαλαίοι, δεν προέβησαν να κάψουν τα σπαρτά, αλλά και τα δάση και να ξετρυπώσουν τους κατοίκους, που είχαν κρυφθεί μέσα σ’ αυτά. Και έτσι η Πηνεία δεν θρήνησε θύματα από αυτή την λαίλαπα.

Και οι τέσσερις κολώνες που συναντήθηκαν στα Χάνια του Πανόπουλου, απέστειλαν μέρος της λαφυραγωγίας στο Λάλα και προχώρησαν προς το χωριό Κακοτάρι, Ιερά Μονή Νοτενών, Κερέσοβα, Κερτίζα και Τσίπιανα, συνεχίζοντας με αμείωτη ένταση και μανία το καταστροφικό τους έργο.

Την επόμενη ημέρα, οι σκληροτράχηλοι Λαλαίοι, αναμετρούνται με τον περίφημο κλεφτοκαπετάνιο του Ωλονού, τον Γιώργη Γιαννιά. Στην άνιση μάχη που επακολούθησε, ο Γιαννιάς, έπεσε νεκρός μαζί με τα δώδεκα εναπομείναντα παλικάρια του, στην θέση Κατσαρού. Του παλούκωσαν το κεφάλι και με τυμπανοκρουσίες και πανηγύρια αποχώρησαν για το Λάλα.

Αυτή η εκστρατεία των Λαλαίων, ήταν γραφτό να είναι και η τελευταία τους εμφάνιση, στην κατακαημένη και ερειπωμένη πλέον Πηνεία και Λασιώνα.

Τον Ιούνη του ιδίου έτους, βλέποντας τις ληστρικές κινήσεις των Λαλαίων, αποφασίζεται από την επαναστατική ηγεσία του Μοριά να συγκεντρωθούν όλες οι δυνάμεις της Ηλείας και της δυτικής Γορτυνίας να στρατοπεδεύσουν στην θέση Πούσι, βορειοανατολικά του Λάλα και ν’ αποκλείσουν τους Λαλαίους. Εκεί συγκεντρώνονται όλες οι δυνάμεις της Ηλείας, αρκετοί Κεφαλλονίτες και Γορτύνιοι υπό την αρχηγία του Γιωργάκη Πλαπούτα.

Στις δυνάμεις αυτές έχουν ενσωματωθεί και όλοι οι Πηνειώτες στο πλευρό του Γιωργάκη Κρασάκη, ο οποίος έλαβε θέσεις στην τοποθεσία Μποτίνι.

Η κίνηση αυτή ήταν αποφασιστική τακτική και προϊόν, μεγάλης στρατηγικής ευστροφίας, του ηγέτη της επανάστασης Θεόδωρου Κολοκοτρώνη. Θέλησε μ’ αυτόν τον τρόπο, ν’ αντιγράψει την στρατιωτική τακτική που ακολούθησε εκείνες τις ημέρες στην Τρίπολη, φτιάχνοντας στρατόπεδο στο Βαλτέτσι. Όπου προκάλεσε τους Τούρκους και όταν ήλθαν αντιμέτωποι τους κατανίκησε και τους έτρεψε σε άτακτο φυγή. Το ίδιο προσπάθησε να επιτύχει και στο Λάλα για να εμποδίσει τους Λαλαίους να εφορμούν, να κάνουν ληστρικές επιθέσεις και να τσακίζουν τα μικρά και αδύναμα κλέφτικα σώματα.

Με λίγα λόγια, φώλιασε έξω από την πόρτα τους και τους προκαλούσε. Αυτοί φοβούμενοι, δεν αποφάσισαν καμιά έξοδο προς την Ηλεία. Παρά έκριναν ότι έπρεπε να πολεμήσουνε, τους συγκεντρωμένους εκεί Έλληνες και να τους τσακίσουν.

 Όμως δεν υπολόγισαν σωστά. Σε όλες τις μάχες που διεξήχθησαν, βγήκαν χαμένοι και τοιουτοτρόπως τον Ιούνιο, αποφάσισαν και εγκατέλειψαν την πολύπαθη Ηλεία μια και για πάντα.

Από εκείνη την ημέρα η Ηλεία και ιδίως η Πηνεία, αναπνέουν τον καθαρό αέρα της ελευθερίας και της ευημερίας. Μια εξαίρεση υπήρχε, μόνο κατά την εισβολή του Ιμπραήμ το 1825, όπου από την Πηνεία πέρασαν οι ορδές του Τουρκοαιγυπτιακού στρατού, χωρίς ποτέ να εγκατασταθούν στον τόπο μας.

Έτσι ιστορικά και χρονολογικά η Πηνεία, ήταν η πρώτη περιοχή της Ηλείας, που απαγκιστρώθηκε μια για πάντα από τον τουρκικό ζυγό.

Όπως προανέφερα, οι ιστορικοί για διαφόρους σημαντικότατους λόγους, αγνόησαν τους Πηνειώτες και όλα, όσα διαδραματίστηκαν εκείνη την εποχή στον αγιασμένο τόπο μας. Χρειάζεται όμως ένα ολόκληρο κεφάλαιο, να επιδιώξουμε, ν’ αναπτύξουμε και  να μάθουμε τις ιστορικές αλήθειες, για τα γεγονότα που διαδραματίσθηκαν εκείνη την ταραγμένη εποχή και για ποιους λόγους και αποκρύβησαν.

 

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ:

(- «Αθηνά-Μήτηρ, [Δελτίο του Μικτού Εξαταξίου Γυμνασίου Σιμόπουλο έτος 1973 – 74]», Σιμόπουλο Ηλείας 1974.

- Αναστόπουλος Νίκος, «Η Δίβρη Ηλείας στο Διάβα των Αιώνων», έκδοση της βιβλιοθήκης του πνευματικού κέντρου της πανελλήνιας εκπολιτιστικής ένωσης Λαμπειέων-Διβριωτών Ηλείας, Αθήνα 1994.

- Βερνίκος Νικόλαος, «Το σχέδιο αυτονομίας της Πελοποννήσου», εκδόσεις Συλλογή Αφοί Τολίδη, Αθήνα 1997.

- Κυριαζής Βασίλης, «Ο αρματολός Γιαννιάς και ο Ντελή- Γιώργης Γιαννιάς», Πάτρα 1998.

- Κυριακόπουλος Κωνσταντίνος, «Ο Πύργος και η Ηλεία στην επανάσταση και στα χρόνια του Καποδίστρια», Νομαρχιακή αυτοδιοίκηση Ηλείας, Πύργος 2003.

- Παναγιωτόπουλος Βασίλης, «Πληθυσμός και Οικισμοί της Πελοποννήσου 13ος-18ος αιώνας», Αθήνα 1985.

- Παπαδόπουλος Νικόλαος, «Κατακαημένου Μοριά, σελίδες του ’21», Αθήνα 1974.

- Πετρόπουλος Γεώργιος, «Η Τριταία [1100 π.Χ.-1994]», Αθήνα 1994.

- Πετρόπουλος Γεώργιος, «Τριταιίτες αγωνιστές του ’21», Αθήνα 1997.

- Σταματόπουλος Τάκης, «Ο εσωτερικός αγώνας», Αθήναι 1957.

- Σταματόπουλος Τάκης, «Ο Κατακαημένος Μοριάς και η δραματική ιστορία του», Αθήνα 1976.

- Σωτηρόπουλος Σωτήριος, «Δίβρη», τριμηνιαία ιστορική, λαογραφική, πολιτιστική, ενημερωτική έκδοση για τα χωριά του «πρώην δήμου Λαμπείας», Ηλείας.

- Τουτούνης Ηλίας, «Η Ηλεία στο δημοτικό τραγούδι», εκδόσεις Βιβλιοπανόραμα, Αμαλιάδα 2008.

- Τριανταφύλλου Κώστας, «Ιστορικόν λεξικόν των Πατρών», Πάτρα 1980.

- «Η Ζωή των Κατοίκων της Ηλείας κατά την Τουρκοκρατία», Βύρων Δάβος, Αθήνα 1993.

- «Η Ηλεία δια μέσου των Αιώνων», Γεωργίου Παπανδρέου Δ. Φ. Γυμνασιάρχου, έκδοση Ν. Ε. Λ. Ε. Ηλείας ~ Ηλειακή βιβλιοθήκη, έκδοση περιοδικού «Εκ Παραδρομής», Λεχαινά 1990.

- «Η Ηλεία επί Τουρκοκρατίας», Γεωργίου Αρ. Χρυσανθακοπούλου, εν Αθήναις 1950.

- «Η Προσφορά της Ηλείας στον Αγώνα του 1821», Γεωργίου Θ. Μαραζιώτη, Αθήνα. 1981

- «Πλαπούτας», Αγησίλαος Τσέλαλης, εκδοτικός οίκος Γιαννίκος, Αθήνα 1962.

- «Η Ηλεία στον Μύθο και την Ιστορία»,Μιλτιάδη Μ. Κάπου, Αθήνα 1996.

- «Η ιστορία της Πηνείας», ανέκδοτο βιβλίο του Ηλία Τουτούνη.

- «Μεγάλη Πελοποννησιακή Εγκυκλοπαίδεια», εκδόσεις Κολοκοτρώνης, 1958.

- «Άγνωστου, χειρόγραφη ιστορία της Πηνείας», (αρχείο Ηλία Τουτούνη).

 

Προφορικές αναφορές για επεισόδια έχω από τους αείμνηστους κατοίκους της Πηνείας, πρόκειται τον ιερέα Πατσούρη Χρήστο από το Λαγανά, τον ιερέα Παπακωνσταντίνου Νικόλαο ή Παπατσιγκούνη από τα Άγναντα, Γεώργιος Μπεκρής (Καλλιμάνης) από το χωριό Ροδιάς (Νιοχώρι) του δήμου Πηνείας) τον Χρυσανθόπουλο Χρήστο από την Κεραμιδιά, τον Σκούτα Δημήτριο, από την Δάφνη (Ντάμιζα) και από τον Βαντάνα Χρύσανθο (απόγονο των Κρασακαίων) επίσης από την Δάφνη Αμαλιάδας. 



[1] Το Τζαμί παρέμεινε πυρπολημένο για 19 χρόνια. Όταν το έτος 1840 κατεδαφίστηκε, από τον τότε δήμαρχο Εφύρης κ. Ιωάννη Τουλγάρη. Τότε ο Δήμος Εφύρης είχε έδρα την Κάτου Λουκάβιτσα και αποτελούταν από τα χωριά,  Κάτου Λουκάβιτσα, Απάνου Λουκάβιτσα, Μουσουλή, Δελημπαλή, Πυρί, Καραλή, Βελανίδι, Ρουπακιά, Σούλι, και Μπαλί.

 

[2] Ο Ταχήρ Αγάς, ήταν ένας από τους πιο επιφανείς Τούρκους του Μοριά, όπου το 1808 μαζί με τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη και σε συνεργασία με τον Δάνζελοτ, προετοίμαζαν το σχέδιο αυτονομίας του Μοριά υπό Γαλλική κυριαρχία, το περίφημο «Δυαδικό Προτεκτοράτο του Μοριά». Το οποίο θα διοικούταν από δώδεκα Τούρκους και δώδεκα Έλληνες και θα είχαν κοινή σημαία, όπου από την μία πλευρά θα ήταν η Ελληνική και από την άλλη η Ημισέληνος. Το όνομα του Ταχήρ Αγά το συναντάμε μόνο στο χωριό Σιμόπουλο Ηλείας, που είναι η έδρα του σημερινού δήμου Πηνείας, μόνο σε μια επιγραφή. Κατά την περίοδο της τουρκοκρατίας, πληροφορία περί Ταχήρ Αγά και τούρκικων κτισμάτων, είναι αυτή που παραθέτει στο βιβλίο του ο Γ. Παπανδρέου: «…Επίσης εν οικία εν Σιμοπούλω μετασκευασθείση εκ τουρκικής αποθήκης είναι εντετοιχισμένη πλάξ κεραμοχρώμου λίθου με την εξής γεγλυμμένην επιγραφήν: “1798 μαήου πρώτη έφτηασε ο Ταήρ Αγάς το μαγαζή”».

 

(Γεωργίου Παπανδρέου, Δ. Φ., Γυμνασιάρχου, «Η Ηλεία διά μέσου των αιώνων», έκδοση Ν.Ε.Λ.Ε. Ηλείας 3 – Ηλειακή Βιβλιοθήκη, έκδοση περιοδικού «Εκ Παραδρομής», Λεχαινά 1990, σ. 100).

 

 

 

[3] Πέλπη, εγκαταλελειμμένος οικισμός επί της οδού Λαγανά προς Ροδιά, στην διασταύρωση προς Ακροποταμιά ή Μπέχρου. Μάλλον πρόκειται για αρχαίο οικισμό.

[4] Αναζήρι, οικισμός πάνω από το χωριό Ροδιά Πηνείας. Αναφέρεται ότι το Αναζήρι ήταν μικρό κάστρο.

[5] Μουσουλί, εγκαταλελειμμένος οικισμός εκεί που βρίσκεται σήμερα η Αγία Παρασκευή στην Εφύρα. Στα τούρκικα, Μουσουλί σημαίνει αρχηγία, ή τόπος εξουσίας.

[6] Διπόταμο, λέγεται η ένωση των ποταμιών Καλαφαίϊκο και Λαγαναίϊκο στο Αγραπιδοχώρι.

[7] Οι αδελφοί Κρασάκη (Γιωργάκης και Κωνσταντής) καταγόταν από την Νεμούτα. Μας είναι άγνωστο πως κατέληξαν στην Παλιοντάμιζα.

[8] Κουτσουράϊτ λεγόταν διότι ήταν κουτσός από το ένα πόδι, από τραυματισμό σε επεισόδιο στον οικισμό Πυρί από τον Αγγελάκη Πυριώτη πατέρα του αγωνιστή Γιάννη Πυριώτη.

 
ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΚΟΠΗΣ ΠΙΤΑΣ - Γ.Σ. & ΕΚΛΟΓΕΣ
Γράφει ο/η Βασίλης Πολυζωγόπουλος   
14.01.14

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ

ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ

Ακροποταμιά Ροδιά 29/12/2013

ΠΡΟΣ : Μέλη Συλλόγου

 

Ο Πρόεδρος & ο Γεν. Γραμματέας του Δ.Σ. καλούν τα μέλη του συλλόγου σε τακτική Εκλογοαπολογιστική ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ, την Κυριακή 19/1/2014 και ώρα 11,00 στα γραφεία του πολιτιστικού κέντρου στη ΡΟΔΙΑ.

 

ΘΕΜΑΤΑ ΗΜΕΡ. ΔΙΑΤΑΞΗΣ :

 

Απολογισμός της προσωρινής Διοίκησης του Συλλόγου

Έγκριση νέων εγγραφών

Οικονομικός Απολογισμός

Εκλογή Εφορευτικής επιτροπής

Διάφορα Θέματα

Εκλογές για ανάδειξη νέου Δ.Σ και Ε.Ε.

 

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ :

ΠΡΟΣΕΛΕΥΣΗ 10:30-11:00

ΚΟΠΗ ΠΙΤΑΣ – ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΙ ΦΟΡΕΩΝ 11:00-11:30

ΟΜΙΛΙΑ ΗΛΙΑ ΤΟΥΤΟΥΝΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ 11:30-11:40

ΑΠΟΧΩΡΗΣΗ ΠΡΟΣΚΑΛΕΣΜΕΝΩΝ – ΦΟΡΕΩΝ 11:40-11:50

ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ – ΕΚΛΟΓΕΣ 11:50-14:00

ΕΚΛΟΓΗ ΠΡΟΕΔΡΕΙΟΥ ΓΕΝ. ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ

ΨΗΦΙΣΜΑΤΑ – ΕΚΛΟΓΕΣ 14:00-16:00

 

ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΟΙΚΟΥΣΑ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

 

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ  Ο ΓΕΝ. ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

 

 

ΒΑΣΙΛΗΣ ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ   ΝΙΚΟΣ ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ

Τελευταία ανανέωση ( 14.01.14 )
 
ΤΟ ΧΩΡΙΟ ΤΩΝ ΞΩΤΙΚΩΝ - ΧΑΒΑΡΙ ΗΛΙΔΑΣ
Γράφει ο/η ΤΡΑΠΑΛΗ ΓΙΟΥΛΗ   
05.12.13
ΤΡΑΠΑΛΗ
Τελευταία ανανέωση ( 05.12.13 )
 
ΤΣΟΥΛΟΥ ΔΙΑΜΑΝΤΟΥΛΑ
Γράφει ο/η Βασίλης Πολυζωγόπουλος   
11.11.13
ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑ ΡΥΘΜΙΚΗΣ 2013


http://youtu.be/lbrxHzI2a54


http://youtu.be/PXKaJxtT_1c


http://youtu.be/1qCwENgqZuw


http://youtu.be/6Gt5SDT_700
Τελευταία ανανέωση ( 18.11.13 )
 
ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΓΙΑ ΝΙΚΟ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
Γράφει ο/η ΓΙΟΥΛΗ ΙΕΡΑΠΕΤΡΙΤΑΚΗ   
11.11.13
ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΓΙΑ ΝΙΚΟ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ-ΧΑΛΚΙΔΙΚΗ

Καζαντζάκης - Ζορμπάς, Δύο Ελεύθεροι άνθρωποι



https://www.facebook.com/photo.php?v=250050388464481&set=vb.100003785651779&type=3&theater



Τελευταία ανανέωση ( 11.11.13 )
Διαβάστε περισσότερα...
 
ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΑΤΡΑ
Γράφει ο/η ΛΙΤΣΑ ΔΑΜΟΥΛΗ   
09.11.13

Απόψε ξεκινά ο νέος κύκλος της περιόδου 2013-2014, των «Φιλολογικών Βραδυνών», της Εταιρείας Λογοτεχνών, με τον γνωστό Δικηγόρο και Συγγραφέα,  Παύλο Μαρινάκη, ο οποίος θα αναπτύξει το θέμα: «Ο Φίλιππος Δραγούμης περιγράφει στο ημερολόγιο του τις συναντήσεις του με τον Κωνσταντίνο Καβάφη».

Το υπόλοιπο πρόγραμμα όπως έχει ανακοινωθεί είναι το ακόλουθο:

14/10 Δευτέρα 7 μ.μ Ομιλήτριες : Φρύνη Κωσταρά Φιλόλογος-pr Θεατρολόγος Μαίρη Σιδηρά Φιλόλογος Διδάκτωρ Νεοελληνικής Γλώσσας. Θέμα: Παρουσίαση της νέας Ποιητικής Συλλογής της Γαλάτειας Βέρρα με τίτλο: «Χρώματα αλήθειας».

21/10 Δευτέρα 7 μ.μ. Ομιλητές: Παρουσίαση του βιβλίου του Λεωνίδα Γ. Μαργαρίτη με τίτλο: «Φωνή Βοώντος…εν Μνημονίω» Για το βιβλίο και το μνημόνιο θα μιλήσουν οι Σταύρος Ιντζεγιάννης, Λογοτέχνης, Bασίλης Λάζαρης, Ιστορικός, Χρήστος Μούλιας, Δικηγόρος -Συγγραφέας-Ιστορικός Ερευνητής.

4/11 Δευτέρα 7.00 μ.μ. Ομιλητής: Λεωνίδας Καρνάρος Συγγραφέας-Ιστορικός Ερευνητής Θέμα: «Μαρίκα Μπότση-Τσαπαλήρα. Η πρώτη Γυναίκα Δήμαρχος».

11/11 Δευτέρα 7.00 μ.μ. Παρουσίαση βιβλίου με τίτλο: «Διάδοχος Τόπος» του Συγγραφέα -Διευθυντή της εφημερίδας «ΜΥΡΣΙΝΗ» Διονύσιου Μπώκου.

18/11 Δευτέρα 7.00 μ.μ. Ομιλητής : Χρήστος Γεωργακόπουλος Θέμα: «Το σπήλαιο του Πλάτωνα σε σχέση με την ύπνο της Ανθρωπότητας».

25/11 Δευτέρα 7 μ.μ. Ομιλητής Ηρακλής Καλέργης Καθηγητής Πανεπιστημίου-Συγγραφέας . Θέμα: «To νόημα της πνευματικής ζωής».

2/12 Δευτέρα 7.00 μ. μ. Ομιλητής : Ηλίας Δημητρόπουλος, Συγγραφέας. Θέμα: «Γκαιρλιτς: «Μια αιχμαλωσία του στρατού μας το 1916».

9/12 Δευτέρα 7,00 μ.μ. Oμιλητής: π. Κων/νος Καπετανόπουλος Καθηγητής Θεολογίας-Συγγραφέας Θέμα : «Ο πόνος στη ζωή μας».

16 /12 Δευτέρα 7.00 μ.μ. Ομιλητής: Γεράσιμος Ρηγάτος Ιατρός-Συγγραφέας Θέμα :H πολυώδυνος ασθένεια του Κων/νου Καβάφη.

23/12 Δευτέρα 7,00 μ.μ. Ομιλητής: Αλέξης Γκλαβάς Θέμα: «Το μακρύ ταξίδι της Παράδοσης. Σήμερα;».

13/1 Δευτέρα ώρα 7.μ.μ. Παρουσίαση του βιβλίου Παραμυθιών που έγραψαν οι μαθητές και μαθήτριες του 35ου Δημοτικού Σχολείου Πατρών με τον τίτλο: «Το παραμυθοσχολείο» Το βιβλίο θα παρουσιάσoυν οι: -Σταύρος Ιντζεγιάννης Λογοτέχνης-Δημοσιογράφος – Λευτέρης Πολυκρέτης Συγγραφέας.

20/1 Δευτέρα 7.00 μ. μ. Ομιλητής. Δημήτρης Παπαθανασόπουλος Καθηγητής Φιλολογίας-Συγγραφέας Θέμα: «Σόλων ο Αθηναίος ο Νομοθέτης και Ποιητής».

21/1 Δευτέρα 7.00 μ.μ. Ομιλητής:Λάμπρος Βρεττός Λογοτέχνης Θέμα: «Λευκάτας-Ναός του Απόλλωνα. (Γιορτές, εξιλαστήριες ανθρωποθυσίες, αυτοκτονίες λόγω ερωτικής απελπισίας)».

27/1 Δευτέρα 7.00 Ομιλητής: Λίτσα Δαμουλή-Φίλια Συγγραφέας Δρ Ιόνιου Πανεπιστημίου Θέμα : «Ο ποιητής Σωτήρης Παλαιολόγος».

3/2 Δευτέρα 7.00 μ.μ. Ομιλητής : Σπύρος Παπουτσάκης Ιατρός-Συγγραφέας Θέμα: «Το Δημογραφικό πρόβλημα της Ελλάδος-Νεώτερα στοιχεία».

10/2 Δευτέρα 7,00 μ.μ. Παρουσίαση του Μυθιστορήματος της Ευτυχίας Μαυροειδή με τίτλο «Όταν έπεσαν οι μάσκες».

17/2 Δευτέρα 7.00 μ.μ. Ομιλητής:Περικλής Τρακαδάς Θέμα:Ανακαλύψεις νέων χωρών-Αμερικάνικη Επανάσταση».

24/2 Δευτέρα 7.00 μ.μ. Ομιλητής:Κωνσταντίνος Πανίτσας Οικονομολόγος-Ιστορικός Ερευνητής. Θέμα: «Βιομήχανοι και Επιχειρηματίες από την Αρκαδία στην μετεπαναστατική Πάτρα».

10/3 Δευτέρα 7,00 μ .μ . Ομιλητής: Αθανάσιος Φωτόπουλος τέως Καθηγητής Πανεπιστημίου Πατρών Θέμα : «Μορφές των Καλαβρυτινών Γραμμάτων».

17/3 Δευτέρα 7,00 μ.μ. Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης. Παρουσίαση της ποιητικής συλλογής Απονομή βραβείων 5ου Ποιητικού Διαγωνισμού της Εταιρείας Λογοτεχνών.

31/3 Δευτέρα 7.00 μ.μ. Ομιλήτρια: Γεωργία Γκοτσοπούλου Φιλόλογος-Λογοτέχνης Θέμα: «Άγγελος Σικελιανός: Οδοιπορικό από τη Λευκάδα στη Σαλαμίνα».

7/4 Δευτέρα 7.00 μ.μ. Ομιλήτρια: Ευγενία Αρβανίτη-Παλαιολόγου Παρουσίαση της ποιητικής συλλογής της κ. Γιώγιας Σιώκου με τίτλο «Αρχαία Μέλισσα-Ancient bee».

28/4 Δευτέρα 7,00 μ.μ. Ομιλήτρια: Eιρήνη Μπόμπολη Φιλόλογος-Ποιήτρια Θέμα: «Το αμάρτημα του Προμηθέα».

5/5 Δευτέρα 7.00μ.μ Oμιλητής: Στάθης Δάγλαρης Δικηγόρος-Λογοτεχνης Θέμα: «Εφη Αιλιανού, η ελεγειακή ποιήτρια».

12/5 Δευτέρα 7.00 μ. μ. Ομιλητής: Δημήτρης Παναγιωτακόπουλος Ποιητής-τέως Δ/ντής Νομαρχίας Αχαΐας Θέμα: «Το Άξιον Εστί του Ελύτη».

19/5 Δευτέρα 7.00 μ.μ. Ομιλητής: Μανώλης Πράτσικας Πεζογράφος-Θεατρικός Συγγραφέας-Κριτικός Θέμα: Θέμα: «Ανοιχτή συζήτηση για τα πολιτιστικά».

26/5 Δευτέρα 7,00 μ.μ. Ομιλήτρια: Μαρία Καρέλα Λογοτέχνης-Ζωγράφοςμε θέμα: « Η Ελληνικότητα του Ρίτσου».

 
ΠΟΙΗΣΗ - ΣΤΟΥΣ ΠΕΡΑΣΤΙΚΟΥΣ
Γράφει ο/η ΛΙΤΣΑ ΔΑΜΟΥΛΗ   
09.11.13


<<Στους περαστικούς μας>>

 Αφιερωμένο στους γονείς μου Αγγελική και Γιάννη Δαμουλή.

 Στους κεκοιμημένους αιώνιο μνημόσυνο.

  Παρηγοριά στον αγαπητό φίλο Ανδρέα Καπογιάννη,

εκδότη της ‘’Αυγής’’ Πύργου και στις κόρες του

.

 Ηρθε και με φίλησε στο όνειρό μου,

 Τον αγκάλιασα με λαχτάρα.

 -<<Μπαμπά μου εσύ είσαι ; >> Του είπα.

 -<<Τώρα θα συνεχίσεις μόνη σου>. Μου είπε.

 Επειτα ξύπνησα με θλίψη για την απουσία.

 

 Φτωχή πιά από των γονιών την ανιδιοτέλεια,

 Με τις ευθύνες του ενήλικα που έγινε γονιός με τη σειρά του,

Κάθε βράδι ανάβω το καντήλι της ανάμνησης

στους ξενιτεμένους που μπήκαν στο καράβι του Αχέροντα

και ξεμακραίνουν προς τη <<νέα πατρίδα>>…

 

Εμείς απομείναμε στην αντίπερα όχθη

Γεμάτοι ερωτηματικά, άφωνοι,

Βαθειά μεταμορφωμένοι εσωτερικά,

Υπόγεια αλλαγμένοι από το απρόσμενο άγγιγμα και το αινιγμά του.

 

Συσσωρευτές αγαθών,

Είδαμε μια μέρα απορημένοι, να φεύγουν οι αγαπημένοι μας ενδεείς όπως ήρθαν,

Χωρίς εξαρτήσεις, ελεύθεροι, από ματαιότητα ανάλαφροι.

 

Αυτό είν’ όλο λοιπόν ;

Ένα πέρασμα μόνο, μικρό ή μεγάλο

προς τον Αχέροντα.

Το σώμα για πάντα στη γη των αέναων μεταμορφώσεων,

κι η ψυχή παντού….

 

Και μείς όπως παλιά προσκυνητές στο Νεκρομαντείο,

Ερμηνευτές των ονείρων,

αλιείς σημαδιών….

Πού ; Στο άπειρο, στο σύμπαν,

ή μέσα μας, βαθειά στο είναι μας,

στα κυτταρά που <<μεθάνε από μνήμη>>…

 

  Ευαγγελία Δαμουλή-Φίλια

 Αθήνα,Φθινόπωρο 2013

 

 
Διεθνές συνέδριο, 13 -15 Δεκεμβρίου 2013 Φιλοσοφική Σχολή, Πανεπιστήμιο Αθηνών
Γράφει ο/η ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΦΙΛΙΑΣ   
08.11.13

Médiation et réception dans l’espace culturel franco-grec

 

Colloque International, 13-15 décembre 2013

Faculté des Lettres, Université Nationale et Capodistrienne d’Athènes

 

 

Vendredi 13 décembre 2013

 

Amphi AULA

 

16h30-17h00  Accueil des participants

 

17h00-17h15  Allocutions d’ouverture

 

17h15-18h00  Conférence inaugurale : Jean-Marc MOURA,

 Université de Paris Ouest / Institut Universitaire de France

Espace francophone et monde hellénique: quelques médiateurs (de Léopold Sédar Senghor à Vassilis Alexakis)

 

 

Première séance

 

Vassilis Alexakis, un écrivain entre deux mondes

 

18h00-18h20  Bernard ALAVOINE, Université de Picardie

La réception de Vassilis Alexakis en France et en Grèce

 

18h20-18h40  Claudia ALMEIDA, Université d’Etat de Rio de Janeiro - Collège Pedro II

 Les Barbares dans l'écriture de Vassilis Alexakis

18h40-19h00  Discussion

 

 

Samedi 14 décembre 2013

 

Amphi AULA

 

Première séance

 

La réception des œuvres littéraires et des courants d’idées françaises

 

9h00-9h20   Maria MENEGAKI, Université d’Athènes

George Sand en Grèce : les multiples aspects d’une trajectoire bicentenaire

 

9h20-9h40  Etienne CHARRIÈRE

Le roman français dans l’Empire ottoman finissant : lecture et appropriation dans un contexte plurilingue

 

9h40-10h00  Panagiotis CHRISTIAS, Université de Chypre 

 Spleen, maladie et volupté dans la poésie de Nikos Kavvadias

 

10h00-10h15  Discussion

 

10h15-10h35  Aristea KOMNINELLI

La présence de Stéphane Mallarmé dans l’édition et la presse littéraire grecques à partir des années ’80 jusqu’à présent

 

10h35-10h55  Yiannis XOURIAS, Université d’Athènes (en grec)

 Le rejet des Lumières françaises. Hermilos ou Démocrithéraclite  (1817) de Michel Perdicaris 

 

10h55-11h15  Sophia PELOPONNISIOU et Xeni BALOTI (en grec)

 Angelos Katakouzenos (1902-1982) : son activité importante

  au service de la pensée et de la culture françaises de son temps 

 

11h15-11h30  Discussion

 

11h30-11h45  Pause-café

 

Deuxième Séance

 

Auteurs francophones grecs

 

11h45-12h05  Kalliopi PLOUMISTAKI

  Romans et critiques de Nicolas Ségur

 

12h05-12h25  Céline DEWAS

Nikos Kazantzakis : écrivain grec et auteur francophone, traducteur et critique, récepteur et médiateur de la culture française au XXe siècle

 

12h25-12h45  Maria SPIRIDOPOULOU, Université du Péloponnèse

Gisèle Prassinos: la mémoire de l'enfance, la pluralité des cultures et la porosité des identités

 

12h45-13h00  Discussion   

 

13h00-13h20  Olympia ANTONIADOU, Laboratoire de Littérature Comparée de l’Université Aristote de Thessalonique

 Dé-couvrir ses limites : Le Rendez-vous à Thessalonique de Nicolas Verdan ou le rendez-vous aux « frontières »

 

13h20-13h40  Angélos TRIANTAFYLLOU, Université de Versailles Saint-Quentin-en-Yvelines

 Héraclite au café Select ou l'advenir de Kostas Axelos dans la pensée française

 

13h40-14h00 Angélique KOFIDOU (en grec)

Le théâtre du « non-lieu », “ου τόπος”, de Marguerite Lymberaki comme expression d'une quête d'identité

 

14h00-14h15  Discussion

 

14h15-16h00  Pause-Déjeuner

 

Amphi AULA

 

Troisième Séance

 

Les intellectuels français et la Grèce

 

16h00-16h20  Lisa MAMAKOUKA, Université Aristote de Thessalonique

 Jeux langagiers et néologismes d’origine grecque dans l’œuvre poétique et romanesque de Raymond Queneau

 

16h20-16h40  Marie-Paule MASSON, Université de Montpellier III

 Marguerite Yourcenar et la Grèce dans les Nouvelles orientales

 

16h40-17h00  Mireille BREMOND, Aix Marseille Université

Une Grèce peut en cacher une autre : la Grèce moderne dans l’œuvre de Yourcenar et de Giraudoux

 

17h20-17h40  Jeanne VAULOUP

Approches croisées des sources littéraires dans les Voyages en Grèce de Chateaubriand et Quinet 

 

17h40-18h00 Discussion

 

18h00-18h15  Pause-Café

 

18h15-18h35  Ioanna PAPASPYRIDOU, Université d’Athènes

L’Hellade de René Char

 

18h35-18h55  Hélène TATSOPOULOU, Université d’Athènes

L’expérience grecque de Robert Levesque (1938-1948)

 

18h55-19h15   Lucile ARNOUX-FARNOUX, Université de Tours 

Lettres grecques en France : le cas de deux revues néo-hellénistes

 

19h15-19h35  Constantina PLIAKA

 André Malraux et la Grèce 

 

19h35-20h00 Discussion

 

Samedi 14 décembre 2013

 

Amphi 442

 

Première Séance

 

Approches critiques de l’héritage grec dans la production littéraire et artistique françaises

 

9h00-9h20 Angeliki GIANNOULI

La réception de l’Antiquité grecque dans le théâtre comique en France (1840-1870)

 

9h20-9h40  Karine GAUTHEY

  Résurgence de personnages mythiques dans Tristan et Iseut 

 

9h40-10h00  Maria-Eleftheria GALANI

La renaissance du mythe grec antique d’Orphée et d’Eurydice dans le théâtre et le cinéma de Jean Cocteau

 

10h00-10h15  Discussion

 

10h15-10h35  Eleni GINI (en grec)

Joël Jouanneau : Sous l´œil d’Œdipe ou comment le mythe traverse les époques et les modes

 

10h35-10h55  Stella KOULANDROU (en grec)

La présence des pièces de Jean Anouilh, inspirées de la tragédie grecque, sur la scène contemporaine et sa réception par la critique 

 

10h55-11h15  Evangélie DAMOULI-FILIAS (en grec)

Un regard français sur le Mont Athos

 

11h15-11h30 Discussion

 

11h30-11h45  Pause-café

 

11h45-12h05  Anna TABAKI, Université d’Athènes 

Le « mouvement antiquisant » de la fin du XVIIIe siècle et le modèle grec

 

12h05-12h25  Martine JACQUES, Université de Bourgogne 

 Yvan Pommaux, l’album et le mythe : de la médiation à la réception

 

12h25-12h45  Christina OIKONOMOPOULOU, Université du Pélopennèse

Théâtre-mythologie grecs antiques et théâtre africain francophone :  quelques exemples d’influences polyvalentes

 

12h45-13h00  Discussion

 

13h00-13h20  Dora LEONTARIDOU

Médée dans les arts du spectacle français au tournant du troisième millénaire. Pourquoi un tel épanouissement ?

 

13h20-13h40  Kaiti DIAMANTAKOU-AGATHOU, Université d’Athènes

  Aristophane à la française: libertés et limites

 

13h40-14h00  Sylvie JOUANNY, Université de Paris 12

La Guerre de Troie dans le théâtre européen contemporain : jeux d’obliques

 

14h00-14h15  Discussion

 

14h15-16h00  Pause-Déjeuner

Amphi 442 

 

Deuxième Séance

 

La réception du théâtre français en Grèce

 

16h00-16h20  Vassiliki LEONTIDOU (en grec)

De l'Amphitryon de Plaute à l'Amphitryon de Molière: Le voyage d'une comédie grecque

 

16h20-16h40  Chrysothemis STAMATOPOULOU-VASILAKOU, Université d’Athènes (en grec)

  La réception de la dramaturgie française dans l'Orient grécophone (Constantinople - Smyrne) pendant le XIXe siècle. Le cas du périodique grec de Constantinople Bibliothèque Théâtrale (1880-1883) : une première approche

 

16h40-17h00  Konstantza GEORGAKAKI, Université d’Athènes (en grec)

Pierre Loti et la revue au début du vingtième siècle

 

17h00-17h20  Foteini REISSI (en grec)

Les valeurs universelles méditerranéennes dans l’œuvre de Marcel Pagnol et leur réception par le public grec

 

17h20-17h40  Discussion

 

17h40-18h15  Pause-café

 

Amphi 442

 

Troisième Séance

 

Collaborations théâtrales franco-grecques à l’âge contemporain

 

18h15-18h35  Aphrodite SIVETIDOU, Université Aristote de Thessalonique

 « Parler c’est agir ». La poétique du drame moderne grec et français

 

18h35-18h55  Sophia FELOPOULOU, Université d’Athènes

Athènes-Paris : transferts scéniques et collaborations théâtrales

 

18h55-19h15  Daniel ARANJO, Université du Sud Toulon Var

  Agamemnon

 

19h15-19h35  Dimitri FILIAS, Université Ionienne (en grec)

 Lagarce, De Vos, Melquiot. Contribution à l’étude de la réception de  la dramaturgie contemporaine française en Grèce 

 

19h35-20h00 Discussion

 

Samedi 14 décembre 2013

 

Amphi 426

 

Première Séance

 

Littérature de voyage : des écrivains français et francophones en Grèce et dans les Balkans

 

9h00-9h20  Irini APOSTOLOU, Université d’Athènes

Aperçus du voyage archéologique en Grèce dans les revues illustrées françaises

 

9h20-9h40  Vasiliki LALAGIANNI, Université du Péloponnèse

La Grèce, les Balkans et la Question d’Orient dans les récits de voyage de Dora d’Istria

 

9h40-10h00  Iphigénie BOTOUROPOULOU, Université d’Athènes

Le cosmopolitisme littéraire de Dora d’Istria à travers sa collaboration avec des journaux grecs et français

 

10h00-10h15  Discussion

 

Amphi 426

 

Deuxième Séance

 

Grèce révoltée, France révoltée

 

10h15-10h30  Fridériki TABAKI-IONA, Université d’Athènes

Le périodique Tablettes universelles (1820-1824) et la lutte des Grecs pour l’indépendance

 

10h30-10h50  Despina PROVATA, Université d’Athènes

 Les saint-simoniens et la Grèce révoltée

 

10h50-11h10  Xenia MARINOU (en grec)

La Commune de Paris d’après un manuscrit inédit de Charalambos  Anninos

 

11h10-11h25  Tatiana TSALIKI-MILIONI, Université d’Athènes (en grec)

  La revue francophone L'Hellénisme (Paris, 1904-1912)

 

11h25-11h40 Discussion

 

11h40-11h45   Pause-café

 

 

 

Amphi 426

 

 Troisième Séance

 

L’activité traduisante dans l’espace franco-hellénique 

 

11h45-12h05  Simos GRAMMENIDIS, Université de Thessalonique

Le territoire comme vecteur des choix traductionnels

 

12h05-12h20  Georges VARSOS, Université d’Athènes

Variations constantes : remarques sur les traductions françaises de la poésie homérique

 

12h20-12h40  Maria TSIGOU, Université Ionienne

Humour et Traduction. La traduction des noms des personnages d’Astérix en grec

 

12h40-12h55  Discussion

Amphi 426

 

 Quatrième Séance

 

Regards et écoutes croisés

 

12h55 -13h15 Bernard URBANI, Université d’Avignon

Littérature méditerranéenne de l’exil. Vassilis Vassilikos, Un poète est mort – Tahar Ben Jelloun, L’écrivain public

 

13h15-13h35  Martine BREUILLOT, Université de Strasbourg

  La musique dans l’espace culturel franco-hellénique 

 

13h35-13h55 Marina GRIGOROPOULOU (en grec)

« L’extrême du possible » signifie « Oui », de Georges Bataille à Marguerite Karapanou 

 

13h55-13h15  Discussion

 

 

Dimanche 15 décembre 2013

 

Amphi AULA

 

Première Séance

 

Histoire de l’enseignement du français en Grèce

 

9h00-9h20  Chryssoula TSIGRI 

L’enseignement du français en Grèce, à partir de l’analyse du discours des préfaces ou du contenu des manuels utilisés au XIXe siècle et l’influence de grammairiens français sur les auteurs grecs

 

9h20-9h40   Constantin MYTALOULIS

La disciplinarisation de la langue française en Grèce. Les manuels scolaires de FLE en Grèce au XIXe siècle

 

9h40-10h00   Nicolas MANITAKIS, Université d’Athènes

Former des enseignants de français en Grèce au lendemain de la Première Guerre mondiale

 

10h00-10h20  Loukia EFTHYMIOU, Université d’Athènes

La chaire de littérature française à l’université de Thessalonique : histoire d’une institution culturelle franco-hellénique, 1925-1954  

10h20-10h40  Discussion

 

Amphi AULA

 

Deuxième Séance

 

Echanges intellectuels franco-grecs : visions d’ensemble

 

10h40-11h00  Ioanna CONSTANDULAKI-CHANTZOU, Université d’Athènes

Les Chemins de la Création au XXe siècle : jeux de miroirs entre la Grèce et la France

 

11h00-11h20  Georges FRERIS, Université Aristote de Thessalonique

 De la fierté nationale à l’identité européenne ou de Coray à Alexakis

11h20-11h30  Discussion

 

11h30-11h45  Pause-café

 

Amphi AULA

 

Troisième Séance

 

Influences françaises sur le monde littéraire grec

 

11h45-12h05  Georgia LADOGIANNI, Université d’Ioannina (en grec)

Langue et image. L'influence française sur la littérature des

années 1920

 

12h05-12h25  Thanassis AGATHOS, Aliki TSOTSOROU, Nikolaos ROUBIS, Université d’Athènes (en grec)

 La présence du monde français dans la poésie de la génération des années 1970

 

12h25-12h45   Maria ROUSSI

Les professionnels de langues non natifs en tant que médiateurs linguistiques et culturels : un entretien avec Vassilis Alexakis

 

12h45-13h00  Discussion

 

 

Dimanche 15 décembre 2013

 

Amphi 442

 

Première Séance

 

Questions de didactique du français langue étrangère

 

9h00-9h20  Elefthéria DOGORITI, Théodore VYZAS, Georges ISERIS, IUT d’Epire

Processus d’apprentissages individuels et collaboratifs en traduction spécialisée à l’aide de deux outils technopédagogiques conjugués : le social bookmarking et le wiki

 

9h20-9h40   Diamanto KAKARI, Université de Thessalie

Les partenariats franco-helléniques au service de l’enseignement du FLE / FOU dans l’enseignement supérieur : le cas du Département d’Ingénieurs d’Aménagement du Territoire, d’Urbanisme et de Développement Régional de l’Université de Thessalie

 

09h40-10h10  Sofia LAHLOU, Université Ouverte Ηellénique

 Pour une éducation au métissage culturel. Étude de cas

 

10h10-10h30  Marina VIHOU, Sofia TSIOLI, Ilias-Vassilios PAPAIOANNOU, Université d’Athènes (en grec)

 La médiation lors d'une expérience de tutorat entre étudiants du premier et du deuxième cycle du Département de Langue et Littérature Françaises de l'Université Nationale et Capodistrienne d'Athènes

 

10h30-10h50  Discussion

 

Amphi 442

 

Deuxième Séance

 

Traduire l’historiographie / Transferts culturels

 

10h50-11h10 Stavroula KEFALLONITIS, Université de Saint-Etienne

Pour une approche pragmatique des traductions en français de textes d’historiens grecs anciens

 

11h10-11h30   Elli LEMONIDOU,  Université de Patras

 La réception des historiens français en Grèce. Le rôle de la traduction 

  

11h30h-11h50 Anna TRIANTAPHYLLOU

  Transferts culturels français et stratégies médiatrices des périodiques populaires grecs dans l’entre-deux-guerres : la construction de l’identité féminine

 

11h50-12h05   Discussion

 

 

Τελευταία ανανέωση ( 08.11.13 )
Διαβάστε περισσότερα...
 
ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΗΝ ΗΛΕΙΑ
Γράφει ο/η ΛΙΤΣΑ ΔΑΜΟΥΛΗ   
07.11.13

MIKΡΟ  ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΕΝΟΣ ΔΕΚΑΧΡΟΝΟΥ ΑΘΗΝΑΙΟΥ ΜΑΘΗΤΗ ΣΤΗΝ  ΗΛΕΙΑ  ΚΑΙ  ΤΟΥΣ  ΑΝΘΡΩΠΟΥΣ  ΤΗΣ.

 

 

 Το καλοκαίρι που πέρασε ,τον Ιούνιο, ξεκινήσαμε ένα μικρό προσκύνημα στους χώρους των προγόνων, στην Ηλεία. Απώτερος σκοπός μας, να γνωρίσουν τα παιδιά των μεγάλων πόλεων μια αυθεντική περιοχή, όπως η Βουπρασία, η περιοχή της Πηνείας, η ιστορική Γαστούνη και τα παράλια.

 Ξεκινήσαμε από τη Βάρδα όπου υποδέχτηκε τον Ιάσονα και εμένα ο κ.Βασίλης Καραβούλιας και η σύζυγός του δασκάλα επίσης, κ. Δέσποινα Παπαδάτου.Ο κ.Βασίλης έχει διατελέσει Προιστάμενος Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης στην Ηλεία και γνωρίζει πολύ καλά τα σχολεία ,τους δασκάλους και προπάντων τα παιδιά της .

 Ετσι λοιπόν, πήρε από το χέρι τον δεκάχρονο Ιάσονα, μαθητή του 3ου Δημοτικού Χαλανδρίου Αθήνας, για να τον περπατήσει στα χώματα των προγόνων του. Ως  φιλοξενούμενοί του, μείναμε στο υποστατικό του στη κοινότητα των Καραβουλέικων Πηνείας. Ηταν 23 Ιουνίου. Τα χωράφια ήταν καθαρισμένα και το σανό είχε γίνει μπάλες. Τα τρακτέρ πηγαινοέρχονταν .Τα ποτιστικά επότιζαν τους αγρούς. Ο κ.Βασίλης μάς έδειξε το κτήμα του και τα ζώα ,τις κότες αλλά και τα παγόνια. Ο Ιάσονας παρατήρησε ό,τι μόνο τα αρσενικά ανοίγουν σα βεντάλια την ουρά τους ,καλώντας έτσι τα θηλυκά…

 Η κ.Δέσποινα μάς φίλεψε τα νοστιμότερα φαγητά ,όπως φασιανό από το κτήμα τους, συνοδευμένο με δροσερές, μυρωδάτες ντομάτες της Ηλείας. Πρωτόγνωρες μυρωδιές για το μικρό αγόρι ,μυρωδιές από φρέσκα φρούτα και σπιτικά γλυκά.Το απόγευμα , ο Ιάσονας γνώρισε τα συνομήλικα παιδιά των Καραβουλέικων. Έπαιξαν μαζί μπάλα στο δρόμο, αμέριμνα από αυτοκίνητα και άλλους κινδύνους. Τα άκουσε να χρησιμοποιούν λέξεις δικές τους τοπικές, της ντόπιας διαλέκτου, που σιγά-σιγά χάνεται στις μεγάλες πόλεις της Ηλείας. Το φεγγάρι συντρόφευε τα ήσυχα παιχνίδια τους και τους γονείς που κάθονταν στις αυλές να δροσιστούν συζητώντας.H Πηνεία πόσο ήσυχη και διαφορετική από τα παράλια της Ηλείας,αυθεντικά αγροτική περιοχή,θυμίζει την Ηλεία της δεκαετίας του ΄60 ακόμη.

 Ανήμερα ,στις 24 Ιουνίου του Αγίου Πνεύματος, ήταν η μεγάλη γιορτή στα Καραβουλέικα του Δήμου Ανδραβίδας-Κυλλήνης. Εγινε στο ολάνθιστο κτήμα του ζευγαριού των συνταξιούχων δασκάλων. Ανάμεσα στις τριανταφυλλιές, ξεπροβάλλει μια περίτεχνη εκκλησία που γιορτάζει δύο φορές με πολύβουο πανηγύρι, του Αγίου Πνεύματος, και το Δεκαπενταύγουστο. Εγινε η λειτουργία και η αρτοκλασία .Οι ιεροψάλτες ανήκαν σε φημισμένη συνοδεία της Πάτρας. Οι καλεσμένοι πολλοί και εκλεκτοί.

 Δίπλα και πίσω από την εκκλησία βρίσκεται το Πνευματικό Κέντρο της οικογένειας, φιλοτεχνημένο με ζωγραφιές εσωτερικά και εξωτερικά από την οικοδέσποινα και ζωγράφο, Δέσποινα Καραβούλια. Εκεί έχουν γίνει πολιτιστικές εκδηλώσεις και ομιλίες από εκλεκτούς πνευματικούς ανθρώπους της χώρας μας. Αναμεσά τους και ο Νικηφόρος Βρεττάκος. Εκεί λοιπόν ,σ΄αυτό το «Άσυλο» του πνεύματος εκλύθηκα να μιλήσω για την ημέρα του Πνεύματος και να παρουσιάσω το βιβλίο του κ.Βασίλη Καραβούλια  ‘’Εγιναν αθάνατοι και μετά πέθαναν ‘’ ( 2012 ) ,ένα καλαίσθητο βιβλίο με τις καθοριστικές προσωπικότητες της Αρχαίας Ελληνικής Διανόησης, εύπεπτο για μαθητές και ενήλικες ,που θα μπορούσε να διδάσκεται στα Σχολεία όλων των βαθμίδων της χώρας. Ο λόγος για το αρχαίο Ελληνικό πνεύμα ,για τον Ελληνικό Πολιτισμό, τον οποίο πιστά υπηρετεί το ζευγάρι αυτό των εκπαιδευτικών της Ηλείας, με λόγο και πράξη και κυρίως πρωτοβουλία.

 Ακολούθησε μια μεγάλη τράπεζα με πλούσια εδέσματα και τραγούδι από την συντροφιά των Πατρινών που έρχονται τακτικά στις γιορτές του ιδιόκτητου αυτού πνευματικού Κέντρου που μοιάζει με καταφύγιο και στέγη για τους ανθρώπους του πνεύματος. Το απόγευμα αποχαιρετήσαμε τη Δέσποινα Παπαδάτου την άξια δασκάλα ποιήτρια και παλιά μαθήτρια του ζωγράφου, Σπύρου Φωκά και τον σύζυγό της, δάσκαλο και λογοτέχνη, Βασίλη Καραβούλια. Φεύγοντας, πρόσφεραν  στον Ιάσονα ένα μπουκέτο από φτερά παγονιών και ένα πίνακα ζωγραφικής της Δέσποινας Παπαδάτου. Μας οδήγησαν ως την Γαστούνη, ως τον πλάτανο. Εκεί μας περίμενε η Φανή Σ.Τσουκαλά, (μετανάστρια στον Καναδά παλιά, που τώρα επιτέλους απολαμβάνει τη πατρίδα της) για να μας φιλοξενήσει στους κήπους της Γαστούνης….

 Οι κήποι στη Γαστούνη θα μπορούσαν να αποτελέσουν Μνημεία της Φύσης και τόπο επισκέψεως για τους μαθητές των μεγάλων πόλεων. Εκεί θα έβλεπαν τόσες ποικιλίες φυτών και δένδρων με αγάπη και φροντίδα μεγαλωμένων και προπάντων μέσα στην ατμόσφαιρα και την ευλογημένη φύση της Ηλείας. Επισκεφτήκαμε με τον Ιάσονα πολλούς κήπους και τράβηξε όμορφες φωτογραφίες από νοικοκυρές που ποτίζουν και φροντίζουν τους κήπους αυτούς και ζουν με τις παραδόσεις της γωνιάς αυτής της πατρίδας μας.Στην Αγγινάρα συναντήσαμε  τον ιερέα της εκκλησίας του Αγίου Κωνσταντίνου και Ελένης, που πότιζε  τις γλάστρες της εκκλησίας. Γλυκομίλητος άνθρωπος και χαρισματικός ιερέας. Με την ευκαιρία αυτή ,του παραδώσαμε για την εκκλησία, την εικόνα της Παναγίας του Αγίου Όρους ,αφιερωμένη στη μνήμη του Ιωάννη και της Αγγελικής Δαμουλή .Η Αγγελική (Τιτή) Τσουκαλά, ήταν γέννημα-θρέμμα της Καθολικής και τα παιδιά της και ο εγγονός της ήθελαν ν’αφιερώσουν αυτή την εικόνα, στη νέο αυτό ναό για αιώνια προσευχή στη μνήμη τους.Ο Ιάσονας ανέβηκε πάνω στο Ναό και πήγε στο καμπαναριό, ίσως για να σημάνει μ’αυτό τον τρόπο την ανάγκη βοήθειας για την αποπεράτωσή του. Χαιρετήσαμε τον συμπαθητικό παπά Ηλία Κουμπαρούλη και πήραμε το δρόμο που ενώνει την Αγγινάρα με την Καθολική.

Αυτός ο δρόμος μου είναι από παλιά γνωστός ως χωματόδρομος αλλά τώρα είναι ασφαλτοστρωμένος. Μπήκαμε στο Κοιμητήριο της Γαστούνης ,προσκυνήσαμε τα μνημεία των αγαπημένων προγόνων ,ανάψαμε τα καντήλια, λιβανίσαμε. Λυπηθήκαμε όμως γιατί βρήκαμε κάποια μνημεία σπασμένα και λεηλατημένα. Φύγαμε και πήραμε το δρόμο για τη Παναγία την Καθολική. Προσκυνήσαμε και τις δύο εικόνες. Βρήκαμε τους συντηρητές κάτω από το μεγάλο δέντρο της αυλής. Επειτα  πήγαμε προς τα πίσω, στο Ιδρυμα ‘’Παναγία η Καθολική’’ και μιλήσαμε με τη Ροδάμια, και μας έδειξε πολλά από τα γραπτά της .Το μεσημέρι φάγαμε στης Αλεξάνδρας Τσουκαλά, της χήρας του Νιόνιου που φρόντιζε τους κήπους της Δημαρχίας. Μας έδειξε το μεγάλο κήπο της και το φυτώριο των λουλουδιών. Περνώντας από τον κήπο της Δέσποινας Τσουκαλά με τις καταπράσινες μπανανιές και την παραδοσιακή τρόμπα ,κατευθυνθήκαμε προς το Λύκειο Γαστούνης. Το Λύκειο έσφυζε από δουλειά γιατί ήταν οι μέρες που είχαν ανακοινωθεί τα μόρια των Πανελληνίων εξετάσεων. Βρήκαμε εκεί πολλούς γνωστούς και φίλους, πρώτα την μαθηματικό Χρυσάνθη Περιβολάρη που διευθύνει το Λύκειο, τον φυσικό Ανδρέα Περιβολάρη, τον φιλόλογο Κώστα Κλάδη τον γιό του Γαλάνη Κλάδη και τη φιλόλογο συζυγό του,τον Ανδρέα Λευτεριώτη που ασχολείται εκτός από τα φιλολογικά του σχολείου του με τα θεατρικά δρώμενα της Γαστούνης εδώ και πολλά χρόνια ως σκηνοθέτης και ως ηθοποιός και είναι η ψυχή του θεάτρου στη  πόλη αυτή της Ηλείας. Μετά ο Ιάσονας βρήκε τον Φίλιππα-Αλέξανδρο Περιβολάρη, μαθητή του Γυμνασίου Γαστούνης και συζήτησαν τα σχολικά τους ,ενώ τους απολάμβαναν  ο Φίλιππας Περιβολάρης και η γυναίκα του Σία, παππούδες του Λουκά και του Φίλιππα Μαργαρίτη και του Φίλιππα-Αλέξανδρου.

 Ενώ η Γαστούνη παραμένει ήρεμη ,η Αμαλιάδα είναι αρκετά πολύβουη και κοσμοπολίτικη στα μάτια ενός παιδιού, προπάντων όταν υπάρχει νεανική συντροφιά όπως εκείνη της Μαρίας Μπριστογιάννη .Κουβέντα, σουβλάκια και το βράδυ βόλτα στην Κουρούτα με την Κατερίνα Κλάδη. Τι πρόκληση αυτός ο παραθαλάσσιος περίπατος κάτω από τ’αρμυρίκια και τη ομορφιά η θέα του Ιονίου από την Ηλεία.

 Ο Ιάσονας μαγεύτηκε από τις εικόνες της Νοτιοδυτικής Ελλάδας, από τα τοπία της Ηλείας και όλοι θα ευχόμασταν να επισκέπτονταν περισσότερο τα Σχολεία αυτή την τόσο πλούσια σε ιστορικότητα και παραδόσεις περιοχή.

 

  Λίτσα Δαμουλή-Φίλια, Φιλόλογος, Δρ.Ιονίου Πανεπιστημίου, Συγγραφέας.

  

 Αθήνα,Φθινόπωρο,2013.

Τελευταία ανανέωση ( 07.11.13 )
Διαβάστε περισσότερα...
 
<< Αρχική < Προηγ. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Επόμ. > Τελευταία >>

Αποτελέσματα 1 - 10 από 424